{"id":12611,"date":"2017-04-04T11:00:00","date_gmt":"2017-04-04T11:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/mickgb.com\/?p=12611"},"modified":"2024-04-08T01:12:26","modified_gmt":"2024-04-08T01:12:26","slug":"i-mbeal-an-phobail-preas-raiteas","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mickgb.com\/en\/i-mbeal-an-phobail-preas-raiteas\/","title":{"rendered":"I  mB\u00e9al  an  Phobail &#8230;. Preas Raiteas"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align:center;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4;font-size:14pt\"><strong><span style=\"font-size:18pt\">Bord Snip agus an Ghaeilge<\/span><\/strong><\/p><p style=\"text-align:center;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4;font-size:14pt\"><span style=\"height:1em\"><span>.<\/span><\/span><\/p><p style=\"text-align:justify;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4;font-size:14pt\"><span style=\"font-size:12pt\">N\u00edor ghn\u00f3thaigh an Bord Snip Nua m\u00f3r\u00e1n \u201cBrownie Points\u201d \u00f3<\/span><span style=\"font-size:12pt\"> lucht na Gaeilge, ar na mallaibh, lena dTuarasc\u00e1il ar Uimhreacha agus ar Chaiteachas san Earn\u00e1il Phoibl\u00ed. Bh\u00ed s\u00e9 dona go leor, tamall \u00f3 shoin, nuair a f\u00f3gra\u00edodh, \u00f3n Roinn Oideachais agus Eolaiochta, nach mbeadh cead ag Gaelscoileanna tumoideachas sa Ghaeilge a chleachtadh feasta. Ach bh\u00ed s\u00e9 i bhfad n\u00edos measa, nuair a moladh i dTuarasc\u00e1il \u00fad Bhord Snip, go smaoineofa\u00ed ar Roinn na Gaeltachta a chur ar ceal, scun scan, agus go n-aistreofa\u00ed graith\u00ed na Roinne sin go Roinn eic\u00ednt eile, n\u00f3 go Ranna eile, fi\u00fa. Tu<\/span><span style=\"font-size:12pt\">igtear gur ar an Roinn Oideachais agus Eola\u00edochta a thitfeadh an crann sin, rud nach s\u00e1s\u00f3dh lucht na nGaelscoileanna, n\u00f3 lucht na Gaeilge, ach oiread, n\u00f3 tuigtear nach mbeadh ar chumas na Roinne sin an gn\u00f3 \u00fad a chur i gcr\u00edch, faoi mar ba ch\u00f3ir, toisc nach bhfuil sa Roinn sin ach thart ar 3% den bhfoireann a bheadh inni\u00fail ar an tseirbh\u00eds sin a chur ar f\u00e1il tr\u00ed mhe\u00e1n na Gaeilge.<\/span><\/p><p style=\"text-align:justify;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4;font-size:14pt\"><span style=\"font-size:12pt\">De r\u00e9ir Phreasr\u00e1itis, \u00f3 Thuismitheoir\u00ed na Gaeltachta, t\u00e1 le tuigbhe\u00e1il, go bhfuil cinneadh an Aire Oideachais, Batt O\u2019Keefe, TD., d<\/span><span style=\"font-size:12pt\">eireadh a chur leis an Ionad Oideachais don nGaeilge, a bh\u00ed beartaithe do Bhaile Bh\u00fairne, c\u00e1inte go g\u00e9ar ag Tuismitheoir\u00ed na Gaeltachta, agus dealra\u00edonn s\u00e9, \u00f3n dTuarasc\u00e1il thuasluaite, go bhfuiltear me\u00e1ite ar COGG (Comhairle um Oideachas Gaeltachta agus Gaelscoileanna) a cheal\u00fa freisin, b\u00edodh gur buna\u00edodh an Chomhairle sin faoi fhor\u00e1lacha an Acht Oideachais, 1998, tar \u00e9is feachtais a chuir Comhdh\u00e1il N\u00e1isi\u00fanta na Gaeilge , Gaelscoilanna Teoranta, agus Eagra\u00edocht na Scoileanna Gaeltachta, ar bun, le go mbeadh<\/span><span style=\"font-size:12pt\"> sainstrucht\u00far ann, le freastal a dh\u00e9anamh ar riachtanais oideachais na Scoileanna Gaeltachta agus na Scoileanna l\u00e1n-Ghaeilge. T\u00e1 chuile chos\u00falacht ar an sc\u00e9al mar sin, nach bhfuiltear s\u00e1sta, n\u00f3 leath-sh\u00e1sta fh\u00e9in, le molta\u00ed an Bhoird Snip i leith na Gaelige.<\/span><\/p><p style=\"text-align:center;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4;font-size:14pt\"><strong><span style=\"font-size:18pt\">C\u00fal\u00fa<\/span><\/strong><\/p><p style=\"text-align:justify;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4;font-size:14pt\"><span style=\"font-size:12pt\">Ach is d\u00f3cha go nd\u00e9arfadh roinnt mhaith daoine nach mbeid\u00eds fh\u00e9in ag s\u00fail lena mhalairt, n\u00f3 cathain a dhein an St\u00e1t s\u2019againne, adeirid\u00eds, aon chinneadh dearfach i leith na teanga c\u00e9anna sin?  Breathnaigh siar ar pholasaithe an St\u00e1it i leith na ch\u00e9ad teanga oifigi\u00fala le blianta fada anois. C\u00e9ard t\u00e1 le feice\u00e1il againn tr\u00ed bhun\u00fas na mblianta sin uilig? Bhuel, t\u00e1 daoine ann ad\u00e9arfadh, nach raibh i gceist i rith an achair sin ach c\u00fal\u00fa, neamart, agus faill\u00ed. Sea, agus c\u00e9n toradh a bh\u00ed ar an obair sin go l\u00e9ir? C\u00fa<\/span><span style=\"font-size:12pt\">ng\u00fa na Gaeltachta, agus laghd\u00fa ar uimhreacha na gcainteoir\u00ed d\u00fachais. <\/span><\/p><p style=\"text-align:justify;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4;font-size:14pt\"><span style=\"font-size:12pt\">Ach, ad\u00e9arfadh duine b\u2019fh\u00e9idir, c\u00e9ard faoi fh\u00e1s na nGaelscoileanna, agus \u00fas\u00e1id na Gaeilge, fr\u00ed ch\u00e9ile, i gc\u00farsa\u00ed sp\u00f3irt agus i gc\u00farsa\u00ed gn\u00f3, sea, agus c\u00e9ard faoi fh\u00e1s na litr\u00edochta, idir phr\u00f3s agus fhil\u00edocht, s\u00edos tr\u00edd na blianta c\u00e9anna sin?<\/span><\/p><p style=\"text-align:justify;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4;font-size:14pt\"><span style=\"font-size:12pt\">Mian an Phobail is c\u00fais leis an bhf\u00e1s a th\u00e1inig ar na tionscnaimh sin, thar na blianta. N\u00edl le d\u00e9anamh agat ach cupla ceist a chur ort fh\u00e9in, le f\u00edrinne a bhfuil \u00e1 dhearbh\u00fa anseo, a chruth\u00fa.<\/span><\/p><p style=\"text-align:justify;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4;font-size:14pt\"><span style=\"font-size:12pt\">Arbh \u00e9 an St\u00e1t s\u2019againne a bhunaigh na Gaelscoileanna? T\u00e1\u2019s ag an l\u00e1 fh\u00e9in n\u00e1rbh \u00e9! Baill den phobal, a chonaic nach raibh aon r\u00f3-dh\u00e1ir\u00edreacht ag baint le polasa\u00ed an St\u00e1it i leith na hathbheochana, a thuig gur f\u00fathu fh\u00e9in a bh\u00ed s\u00e9 t\u00fas a chur le polasa\u00ed cinnte i leith na Gaeilge, n\u00f3 tuigeadh d\u00f3ibh, go mbeadh aithbheochan do-dh\u00e9anta, geall leis, mura n-\u00e9ireodh leo an teanga a chur ar ais ar bh\u00e9al na n-\u00f3g, i dtosach. D\u2019fh\u00e9adfa\u00ed \u00ed a choinne\u00e1il, mar theanga marbh, b\u2019fh\u00e9idir, ach le teanga bheo a dh\u00e9anamh di, bh<\/span><span style=\"font-size:12pt\">eadh g\u00e1 le cabhair, c\u00fanamh, agus d\u00edograis, na n-\u00f3g chuige sin. Shocra\u00edodar, mar sin, ar scoileanna speisialta Gaeilge a bhun\u00fa, le deis a thabhairt d\u00f3ibh, tr\u00ed thumoideachas, an teanga a athphr\u00e9amh\u00fa ar\u00eds ar bheola p\u00e1ist\u00ed. N\u00ed g\u00e1 dhom a r\u00e1 anseo, go raibh an ceart acu, agus nach raibh ag teast\u00e1il \u00f3n St\u00e1t ach go dtabharfadh s\u00e9 cabhair agus c\u00fanamh d\u00f3ibh sa bhfiontar sin, agus caithfear a admh\u00e1il anseo gur deineadh sin, i dtosach, ar aon n\u00f3s. <\/span><\/p><p style=\"text-align:center;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4;font-size:14pt\"><strong><span style=\"font-size:18pt\">Toil an Phobail<\/span><\/strong><\/p><p style=\"text-align:justify;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4;font-size:14pt\"><span style=\"font-size:12pt\">Agus c\u00e9ard faoin m\u00e9id Gaeilge a chloistear \u00e1 labhairt ar shr\u00e1ideanna agus ar bh\u00f3ithre; i siopa\u00ed agus in oifig\u00ed; i dtithe agus in \u00e1rais, \u00f3 cheann ceann na t\u00edre seo?<\/span><\/p><p style=\"text-align:justify;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4;font-size:14pt\"><span style=\"font-size:12pt\">Eagra\u00edochta\u00ed deonacha, eagra\u00edochta\u00ed ar n\u00f3s Conradh na Gaeilge, Comhdh\u00e1il N\u00e1isi\u00fanta na Gaeilge, Comhaltas Uladh, agus tuilleadh d\u00e1 leith\u00e9id, sea, agus c\u00fanamh na nIris\u00ed, agus na Nuacht\u00e1n Gaeilge, gan tr\u00e1cht in aon chor ar Raidi\u00f3 agus Teilif\u00eds le Gaeilge,  a spreagann daoine le h\u00fas\u00e1id a bhaint as an dteanga, le gn\u00e1th-ch\u00farsa\u00ed an tsaoil a l\u00e1imhse\u00e1il. Caithfear a admh\u00e1il, go dtugann an Rialtas s\u2019againne c\u00fanamh airgid do eagra\u00edochta\u00ed d\u00e1 leith\u00e9id, agus ba ch\u00f3ir d\u00fainn an t-\u00e1th sin a mholadh mar a bhfaightear, ach n<\/span><span style=\"font-size:12pt\">\u00ed bh\u00edonn i gceist sna c\u00farsa\u00ed sin, i nd\u00e1ir\u00edre, ach pingneacha beaga, agus nuair a chuirtear t\u00e1bhacht na Teanga i saol an n\u00e1isi\u00fain sa mhe\u00e1, tuigtear go bhfuil dualgas ar an Rialtas spiorad an n\u00e1isi\u00fain a chosaint, a choth\u00fa, agus a spreagadh, tr\u00ed pholasaithe cu\u00ed, agus tr\u00ed mhaoini\u00fa fial, flaithi\u00fail. D\u00e1 mba iasc, n\u00f3 ainmh\u00ed, n\u00f3 fi\u00fa seilide p\u00faca\u00ed, a bh\u00ed i mbaol a bhasctha, thiocfadh an St\u00e1t i gcabhair air, sna beala\u00ed c\u00e9anna sin. Sea, agus dh\u00e9anfaid\u00eds a leith\u00e9id gan dochma, gan sprionlaitheacht, agus d\u00e1 mbeid\u00eds s\u00e1st<\/span><span style=\"font-size:12pt\">a a leith\u00e9id a dh\u00e9anamh do sheilide p\u00faca\u00ed, tuige nach mbeid\u00eds s\u00e1sta sin, agus n\u00edos m\u00f3, a dh\u00e9anamh, le spiorad an n\u00e1isi\u00fain a shl\u00e1n\u00fa? <\/span><\/p><p style=\"text-align:center;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4;font-size:14pt\"><strong><span style=\"font-size:18pt\">F\u00ed<\/span><span style=\"font-size:18pt\">s don Todhcha\u00ed<\/span><\/strong><\/p><p style=\"text-align:justify;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4;font-size:14pt\"><span style=\"font-size:12pt\">C\u00e1 bhfuil f\u00eds an Rialtais i leith na teanga, agus i leith an n\u00e1isi\u00fain? <\/span><\/p><p style=\"text-align:justify;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4;font-size:14pt\"><span style=\"font-size:12pt\">M\u00e1s uainn an teanga a shl\u00e1n\u00fa feasta, caithfimid polasaithe cu\u00ed a dhr\u00e9acht\u00fa, agus a mhaoini\u00fa chuige sin, <\/span><\/p><p style=\"text-align:justify;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4;font-size:14pt\"><span style=\"font-size:12pt\">agus mura bhfuil&#8230;.Bhail! tugaimis aghaidh mhac\u00e1nta ar an nd\u00e1n sin&#8230;&#8230;&#8230;..   <\/span><\/p><p style=\"text-align:center;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4\"><span style=\"height:1em\"><span>.<\/span><\/span><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bord Snip agus an Ghaeilge . N\u00edor ghn\u00f3thaigh an Bord Snip Nua m\u00f3r\u00e1n \u201cBrownie Points\u201d \u00f3 lucht na Gaeilge, ar na mallaibh, lena dTuarasc\u00e1il ar Uimhreacha agus ar Chaiteachas san Earn\u00e1il Phoibl\u00ed. Bh\u00ed s\u00e9 dona go leor, tamall \u00f3 shoin, nuair a f\u00f3gra\u00edodh, \u00f3n Roinn Oideachais agus Eolaiochta, nach mbeadh cead ag Gaelscoileanna tumoideachas sa [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":13435,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"nf_dc_page":"","_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-12611","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gan-chatagoir"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mickgb.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12611","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mickgb.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mickgb.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mickgb.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mickgb.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12611"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mickgb.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12611\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12612,"href":"https:\/\/mickgb.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12611\/revisions\/12612"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mickgb.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/13435"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mickgb.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12611"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mickgb.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12611"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mickgb.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12611"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}