{"id":12309,"date":"2017-04-04T11:00:00","date_gmt":"2017-04-04T11:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/mickgb.com\/?p=12309"},"modified":"2024-04-08T01:06:54","modified_gmt":"2024-04-08T01:06:54","slug":"daonaireamh-1901","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mickgb.com\/ga\/daonaireamh-1901\/","title":{"rendered":"Daonaireamh 1901&#8230;&#8230;"},"content":{"rendered":"<h1 style=\"text-align:center;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4;font-weight:bold;font-size:18pt\"><span style=\"font-size:24pt\">B\u00f3ithr\u00edn na Smaointe<\/span><\/h1><p style=\"margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4;font-size:14pt\">Peadar Bair\u00e9ad<\/p><p style=\"text-align:justify;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4;font-size:14pt\"><span style=\"height:1em\"><span>.<\/span><\/span><\/p><p style=\"text-align:justify;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4;font-size:14pt\">Mar is eol do chuile dhuine dem\u2019 l\u00e9itheoir\u00ed, is duine m\u00e9 a chaitheann roinnt \u00e1irithe ama, go rialta, ag ranns\u00fa, ag cuardach, agus ag scr\u00fad\u00fa tais\u00ed an tsaoil \u00fad a bh\u00ed sa treis, sa tseanam. Nach minic a bh\u00edonn toradh an ch\u00e9apair sin le l\u00e9amh agaibh san Iris l\u00e9annta seo. Caithfidh m\u00e9 a admh\u00e1il, go mbainim taitneamh agus s\u00e1samh as cuardach d\u00e1 leith\u00e9id. Tuigfidh sibh, mar sin, an t-\u00e1thas a bh\u00ed orm nuair a chuala m\u00e9, ar na mallaibh, go rabhthas chun chuile fhaisn\u00e9is a bail\u00edodh i nDaon\u00e1ireamh 1901, a chur ar f\u00e1il ar an idirl\u00edon, ar an 3\u00fa l\u00e1 de Mheitheamh na bliana seo, 2010. <\/p><h1 style=\"text-align:center;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4;font-weight:bold;font-size:18pt\">Daon\u00e1ireamh 1901<\/h1><p style=\"text-align:justify;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4\"><span style=\"font-size:14pt\">Ar deireadh thiar, th\u00e1inig an l\u00e1 cinniunach sin, agus b\u00ed cinnte, n\u00e1r r\u00f3-mh\u00f3r an mhoill, go raibh m\u00e9 fh\u00e9in ar mo mh\u00edle dh\u00edcheall, ag cuardach, is ag rans\u00fa, tr\u00edna raibh curtha ar f\u00e1il faoi Dhaon\u00e1ireamh 1901. <\/span><\/p><p style=\"text-align:justify;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4\"><span style=\"font-size:14pt\">I nd\u00e1ir\u00edre, bh\u00ed s\u00e9 thar a bheith \u00e9asca teacht ar an eolas c\u00e9anna sin, agus ba ghearr go raibh m\u00e9 ar mo dh\u00edcheall, ag cuardach i ngort mo ghaolta, siar go dt\u00ed an d\u00e1ta sin. Nach fada siar an t-achar anois \u00e9, breis agus c\u00e9ad agus naoi mbliana \u00f3 shoin, siar go dt\u00ed an Domhnach, an t-aon\u00fa l\u00e1 triochad de Mh\u00ed na M\u00e1rta, i mbliain \u00fad \u00e1r dTiarna, 1901. Tar \u00e9is tamall a chaitheamh ag \u00fatam\u00e1il timpeall, th\u00e1inig m\u00e9 ar ch\u00f3ip den bhfoirm a l\u00edon mo sheanathair, lena l\u00e1imh fh\u00e9in, ar an <\/span><span style=\"font-size:14pt\">nd\u00e1ta thuasluaite. Agus sa ch\u00f3ip sin, l\u00e9igh m\u00e9, i scr\u00edobhn\u00f3ireacht soil\u00e9ir n\u00e9ata mo sheanathar, fear n\u00e1r leag m\u00e9 fh\u00e9in s\u00fail riamh air, n\u00f3 bh\u00ed s\u00e9 b\u00e1saithe sular th\u00e1inig mise ar an saol, l\u00e9igh m\u00e9 ansin, go raibh naon\u00far clainne air fh\u00e9in is ar a bhean, Julia Ni Ghamhn\u00e1in, ceathrar mac, agus c\u00faigear in\u00edon. Leathch\u00e9ad bliain d\u2019aois a bh\u00ed s\u00e9 fh\u00e9in ag an am, agus bh\u00ed c\u00faig bliana is dh\u00e1 sc\u00f3r sl\u00e1naithe ag a bhean.<\/span><\/p><h1 style=\"text-align:center;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4;font-weight:bold;font-size:18pt\">Saol gortach, cru\u00f3gach<\/h1><p style=\"text-align:justify;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4\"><span style=\"font-size:14pt\">Caithfidh go raibh a nd\u00f3thain anr\u00f3 agus scl\u00e1bha\u00edocht curtha d\u00edobh acu beirt, ag an am, n\u00f3 n\u00ed bheadh s\u00e9 \u00e9asca greim bia a chur ar f\u00e1il do chlann chomh m\u00f3r sin, ag an am, agus gan acu ach feirm r\u00e9as\u00fanta beag. C\u00faig bliana is fiche a bh\u00ed an mac ba shine, agus n\u00ed raibh ach naoi mbliana sl\u00e1naithe ag an t\u00e9 ab \u00f3ige den \u00e1l. D\u00e1 chomhartha sin, n\u00edor cuireadh scola\u00edocht ar bith ar an mbeirt ba shine den \u00e1l sin, ach, uaidh sin amach, t\u00e1 le feice\u00e1il, go raibh l\u00e9amh agus scr\u00edobh ag chuile dhuine eile den chlann. Ach i gc<\/span><span style=\"font-size:14pt\">\u00e1s an t\u00e9 ab \u00f3ige, t\u00e1 le l\u00e9amh ansin go raibh l\u00e9amh aice, mar caithfidh nach raibh scil na scr\u00edobhn\u00f3ireachta foghlamtha aice f\u00f3s. Caitlicigh R\u00f3mh\u00e1nacha ab ea chuile dhuine den l\u00edon-t\u00ed sin, agus bh\u00ed idir Ghaeilge agus Bh\u00e9arla ag chuile mhac agus in\u00edon acu. <\/span><\/p><h1 style=\"text-align:center;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4;font-weight:bold;font-size:18pt\">Doicim\u00e9ad dra\u00edochta<\/h1><p style=\"text-align:justify;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4\"><span style=\"font-size:14pt\">Ait, amach is amuigh, su\u00ed  s\u00edos agus doicim\u00e9ad d\u00e1 leith\u00e9id os do chomhair amach. Cos\u00fail, ar bhealach, \u00e9, le bheith ag breathn\u00fa ar ghrianghraf a t\u00f3gadh o\u00edche an Daon\u00e1irimh \u00fad, sa bhliain sin, 1901. D\u00e9anaim chuile iarracht ar <\/span><span style=\"font-size:14pt\">bhreathn\u00fa isteach tr\u00ed fhuinneoig\u00edn an t\u00ed sin a bh\u00ed acu i mbaile na Druime, in Iorras Domhnann, i bPar\u00e1iste na Cille M\u00f3ire in Iorras, an  o\u00edche sin. Solas bog, bu\u00ed, \u00e1 scaipeadh go sprionlaithe ar fud an t\u00ed, ag an lampa pairif\u00edn, a bh\u00ed crochta ar na mballa, os cionn an bhoird. Mo sheanathair suite ansin ag an mbord, sp\u00e9acla\u00ed anuas ar a shr\u00f3n aige, peann ina l\u00e1imh aige, agus \u00e9 ag scr\u00edobh leis, agus a bhean Julia suite taobh leis, ag cabhr\u00fa leis, le sonra\u00ed \u00e1irithe a dhearbh\u00fa. P\u00e1ist\u00ed \u00f3ga i mbun na leabhar, agus <\/span><span style=\"font-size:14pt\">na daoine f\u00e1sta imithe amach ar fud na bhfud, i mbun sp\u00f3irt is caitheamh aimsire.<\/span><\/p><p style=\"text-align:center;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4\"><strong><span style=\"font-size:18pt\">Sin sin !<\/span><\/strong><\/p><p style=\"text-align:justify;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4\"><span style=\"font-size:14pt\">Ar deireadh thiar, t\u00e1 an gn\u00f3 d\u00e9anta, s\u00edn\u00edonn s\u00e9 a ainm th\u00ed<\/span><span style=\"font-size:14pt\">os ag bun na foirme. Breathna\u00edonn siar ar an ioml\u00e1n. F\u00e1gann uaidh a pheann is a sp\u00e9acla\u00ed, agus cuireann tuairisc chup\u00e1n tae. Sin sin, agus n\u00ed bheidh an gn\u00f3 sin le d\u00e9anamh againn ar\u00eds go dt\u00ed an bhliain 1911, m\u00e1s beo sinn ag an am sin!<\/span><\/p><p style=\"text-align:justify;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4\"><span style=\"font-size:14pt\">Bhuel, sin cuid de na cuimhn\u00ed a l\u00edon isteach chugam agus an p\u00edosa seo \u00e1 chur i dtoll a ch\u00e9ile agam. Uaigneas, cumha, trua, agus br\u00f3d, ag baint na s\u00e1l d\u00e1 ch\u00e9ile isteach i gcistin na gcuimhn\u00ed. Uaigneas agus cumha i ndiaidh na seanlaethe, trua agam d\u00f3ibh si\u00fad, a mhair i r\u00e9 gruama,<\/span><span style=\"font-size:14pt\"> cru\u00f3gach, \u00fad \u00e1r dt\u00edre, agus gan a fhios acu f\u00f3s c\u00e9ard a bh\u00ed rompu amach idir sin agus deireadh a r\u00e9, agus ag an am gc\u00e9anna, bh\u00ed br\u00f3d ag glacadh seilbh ar mo chro\u00ed freisin, toisc go raibh s\u00e9 d\u2019\u00e1dh orm, a bheith s\u00edolraithe \u00f3n dream \u00fad, a raibh a n-ainmneacha scr\u00edofa go soil\u00e9ir ar fhoirm Dhaon\u00e1irimh sin na bliana 1901. <\/span><\/p><p style=\"text-align:justify;margin-top:0pt;padding-top:0;margin-bottom:0pt;padding-bottom:0;line-height:2.4\"><span style=\"font-size:14pt\">B\u2019fh\u00e9idir gur mhaith leatsa anois dul ar th\u00f3ir do mhuintir fh\u00e9in i nDaon\u00e1ireamh \u00fad 1901?                                                                                                        <\/span><span style=\"font-size:14pt\">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;<\/span><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>B\u00f3ithr\u00edn na Smaointe Peadar Bair\u00e9ad . Mar is eol do chuile dhuine dem\u2019 l\u00e9itheoir\u00ed, is duine m\u00e9 a chaitheann roinnt \u00e1irithe ama, go rialta, ag ranns\u00fa, ag cuardach, agus ag scr\u00fad\u00fa tais\u00ed an tsaoil \u00fad a bh\u00ed sa treis, sa tseanam. Nach minic a bh\u00edonn toradh an ch\u00e9apair sin le l\u00e9amh agaibh san Iris l\u00e9annta [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":13435,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"nf_dc_page":"","_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-12309","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gan-chatagoir"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mickgb.com\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12309","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mickgb.com\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mickgb.com\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mickgb.com\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mickgb.com\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12309"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mickgb.com\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12309\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12310,"href":"https:\/\/mickgb.com\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12309\/revisions\/12310"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mickgb.com\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/media\/13435"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mickgb.com\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12309"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mickgb.com\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12309"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mickgb.com\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12309"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}