le Peter Barrett | 2017/04/04 | Gan Chatagóir
I mBéal an Phobail
Peadar Bairéad
Do chéad fáilte isteach!
Ó tharla nár casadh mo sheanchara, Séimí a’ Droichid, orm le scathamh, bhí mé ag ceapadh, go mb’fhéidir nach raibh an fear bocht ar fónamh agus shocraigh mé ar bhualadh isteach chuige i ndiaidh an dinnéir, an lá cheana. Bhuail mé ar an doras, agus nach orm a bhí an t-ionadh nuair a d’oscail Séimí fhéin an doras dom.
“Do chéad fáilte chun an tí seo,” ar seisean, “tar isteach láithreach, agus cuir feoil ar an gcathaoir sin thall”
Rinne mé rud air, ar an bpointe, nó tuigeadh dom go raibh rud eicínt ag dó na geirbe ag an bhfear bocht, nó bíodh gur fáiltigh sé romham go croíúil, fial cairdiúil, ag an am gcéanna, cheap mé go raibh sé ábhairín beag mílítheach san aghaidh.
Any News?
“Tá súil agam go bhfuil tú go maith? arsa mé fhéin, chomh luath is a bhí mo thóin socraithe ar chaohaoir dheas, bhog, ar bhruach an tinteáin.
“Dheamhan cailleadh ar bith orm, taobh amuigh den diabhal slaghdáin seo, atá dom’ chrá le coicíos anois.”
“Dona go leor,” arsa mé fhéin, “ach le breathnú ort, ní cheapfadh duine ar bith go raibh clóic ort. Ach an bhfuil aon scéal nó scuan nua agat nó is fada anois ó bhí deis seanchais nó scéalaíochta againn?”
“Dheamhan scéal nó scuan agam, taobh amuigh de na scéalta faoi’n Rialtas s’againne, scéalta a mbíonn na meáin lomlán díobh, na laethe seo.”
“Cad iad na scéalta atá i gceist agat ansin, a Shéimí?” arsa mé fhéin, agus mé ag iarraidh scéal eicínt a mhealladh uaidh.
A day is a long Time…..
“Cúrsaí Polaitíochta atá i mbéal an phobail, na laethe seo. Toghcháin mhaide á reachtáil do lucht na meán, féachaint cén tacaíocht atá anois ag na Páirtithe éagsúla Polaitíochta, agus le féachaint freisin, cé hé rogha na coitianta, na laethe seo.”
“Agus cén toradh a bhí ar na toghcháin mhaide sin, nó ar tháinig aon athrú suntasach ar dhearcadh an phobail, ó aimsir an olltoghcháin i leith?”
“D’fhéadfá a rá gur tháinig, nó chaill Páirtithe an Rialtais, cé’s moite de na Glasaigh, chaill siad tacaíocht, agus fiú, chaill an Taoiseach fhéin cuid dá thacaíocht, sa toghchán maide sin. Agus ar an dtaobh eile den scéal, d’éirigh le Fine Gael, agus leis an Lucht Oibre, cur go maith lena dtacaíocht-san.”
What caused the change?
“An bhfuil aon tuairim agat a Shéimí, céard ba chúis leis na hathruithe suntasacha céanna sin, nó an bhfuil aon tábhacht ag baint leo?”
“Caithfear a admháil, go bhfuil tábhacht ag baint leo, agus más rud buan atá i gceist againn sna hathruithe sin, bhuel, ansin, níl dabht ar domhan ach go bhfuil an-tábhacht ag baint leo.”
Ach, nach mar sin a bhíonn i gcónaí. Nach dtugtar léasadh do pháirtithe an Rialtais, i dtoghcháin mhaide dá leithéid, chuile bhabhta, geall leis?”
“D’fhéadfadh cuid den cheart a bheith agat sa mhéid sin, ach ar an dtaobh eile den scéal, caithfear a chur san áireamh, go raibh cúiseanna áirithe, cinnte, leis na hathruithe céanna sin.”
“Cheap mise nach raibh ann ach daoine ag iarraidh nuachtáin a dhíol, trí scéal mealltach dá leithéid a chur i mbéal an phobail, go rialta.”
“ Uaireanta, ní bhíonn ann ach sin, ach an babhta seo, déarfainn go raibh cúiseanna tromchúiseacha, thairis sin, le dearcadh agus breith an phobail. Tharla, ar na mallaibh gur baineadh tuislí as an Rialtas, ar ócáidí áirithe. Má bhreathnaíonn tú ar an gcaoi ar láimhseáil siad Fadhb na Sionainne, agus an chaoi ar lig siad do Aer Lingus feidhmiú, beag beann ar leas an phobail. Níl dabht ar domhan, ach gur láimhseáil an Rialtas an fhadhb sin go tútach, amscaí, míchúramach.
Driving too!
Féach freisin ar cheist na gceadúnas tiomána, agus an phraiseach a deineadh den gceist chéanna sin. Nílim á rá nár cheart don Aire déanamh mar a rinne, ach táim ag maíomh, nach raibh an obair bhaile déanta go cruinn, cúramach, roimh ré aige, faoi mar ba chóir a dhéanamh i gcás dá leithéid.
Ní dóigh liom, go bhféadfaí a mhaíomh, go bhfuil an pobal s’againne sásta le leagan amach na nOspidéal faoi láthair, ach oiread. Níl ón té atá tinn ach leigheas, agus ní féidir sin a chur in áirithe dó, má tá lucht na nOspidéal ag breathnú, an t-am ar fad, ar an mbunlíne.”
“Is dócha go gcuirfeadh na cúrsaí sin isteach ar phobal ar bith, ach an bhfuil cúis ar bith eile ann, le torthaí na dtoghchán maide a mhíniú?”
That last Straw!
“Bí cinnte go bhfuil, agus tromchúis freisin. Sea, agus seo an t-asal sa pharlús! Is dócha gur chuir an t-ardú pá a bhronn an Rialtas orthu fhéin, agus ar roinnt eile freisin, ar na mallaibh, is dócha gur chuir sé sin déistean ar roinnt mhaith daoine, agus cuir le sin, an chaoi ar labhair an Taoiseach faoi na cúrsaí sin, nuair a cuireadh faoi agallamh é ar an Teilifís. Nuair a cuireadh ar a shúile dó, go raibh ioncam níos airde aige anois ná mar a bhí ag Uachtarán na Fraince, nó ag Príomh-aire Shasana, nó fiú ag Uachtarán Mheiriceá fhéin, rinne sé beag is fiú den scéal, trí thagairt a dhéanamh don chaoi a raibh aras luachmhar faoi leith, (an Teach Bán, Uimhir a Deich Sráid Downing, agus Chequers, agus Palás Uachtarán na Fraince,) ag na ceannairí thuasluaite, mar chuid dá dtuarastal! Cheapfá uathu uilig nach bhféadfaidís diultú don ardú neamhoiriúnach seo! Nach acusan atá greim ar shrianta na cumhachta?”
“Ach, an bhfeiceann tú an t-am?” arsa mé fhéin, nó thug mé faoi deara, go raibh Séimí bocht ag éirí tuirseach agus corraithe. “Tá sé thar am agamsa bheith ag bogadh. Oíche mhaith agat anois, a Shéimí.”
“Slán abhaile” arsa Séimí, dom fhreagairt, ach níor dhein sé aon iarracht mé a choinneáil scathamh eile, faoi mar a dhéanfadh, de ghnáth..
le Peter Barrett | 2017/04/04 | Gan Chatagóir
Comhairle don Aos Óg
Chuir sé roimhe freisin, aos óg na tíre seo a mhisniú, agus iarann sé orthu caradas a shnadhmadh le hÍosa, agus gan ligint do pheacaí na dtreoraithe eaglasta úd, iad a chur amú. D’fhéadfadh siad a bheith cinnte nach dtréigfeadh Íosa go brách na breithe iad. Mar sin, coinnigí súil airsean, agus déanaigí bladhaire an chreidimh a chaomhnú in bhur gcroí, adeir se leo. Beidh mé ag súil go gcabhróidh bhur ndíograis le hatógáil na hEaglaise Caitlicí in bhur dtír dhúchais, amach anseo.
Iompaíonn sé a aire freisin, ar shagairt agus ar dhaoine eaglasta na tíre seo, a d’fhan dílis dá ngairm, agus bíodh gur náirigh peacaí chuid dá gcomhshagairt iad, agus bíodh freisin, go leagann daoine áirithe an milleán orthusan i bpeacaí a mbráithre, níor chóir go gcaillfeadh siad a misneach, nó go gceapfadh siad, go bhfuil siad tréigthe, ach ba mhaith leis fhéin a chur in iúl dóibh, go bhfuil meas aigeasan ar a n-iarrachtaí, agus molann sé dóibh ród na cráifeachta, agus an chreidimh, a leanúint, agus a ndílseacht don Máistir, agus dá n-eaglais a léiriú do chách, rud a chruthóidh a ndóchas i ngeallúintí an tSoiscéil.
Comhairle do na hEaspaig
Díríonn an Pápa an tóirse ansin, ar a chomhEaspaig, a bhráithre sa Chreideamh, agus bíodh go bhfeictear dó, gur theip ar roinnt áirithe díobh i ndualgaisí a n-oifige, agus nár lean siad dlí na hEaglaise fhéin agus iad ag déileáil le líomhaintí i gcás na mí-úsáide a tugadh ar dhaoine óga, ag an am gcéanna, tuigeann sé chomh casta, crosta, is atá cúiseanna dá leithéid, ach sin ráite, tuigtear dó, gur deineadh dearmaid, ar chúis iad don ísliú céime a d’fhulaing an Eaglais i measc daoine, i dtír na hÉireann, agus dá bharr sin, tuigtear dó, go gcaithfear féachaint chuige go leagfar amach rialacha ciallmhara, córa, éifeachtacha, le déileáil le mí-úsáid dá leithéid sa todhchaí. Ba chóir do na heaspaig deashampla a thabhairt dá sagairt, éisteacht leo, agus iad a mhisniú agus a spreagadh, i ré dhorcha seo a n-éadóchais, agus ba chóir freisin, tine an chreidimh a adhaint athuair ina gcroí.
Ina chomhairle do Phobal Dé in Éirinn, molann sé dóibh aird faoi leith a thabhairt do mhúineadh an aosa óig, trí deis a thabhairt dóibh tarraingt as tobar an chreidimh. agus as foinsí eile a n-oidhreachta. Cinnte, caithfear déileáil le coireanna a lae inné, agus ceart agus cóir a chur i réim arís sna cúrsaí sin, ach ní leor sin, dár leis, nó caithfear fís nua, bunaithe ar cheachtanna agus ar phrionsabail an tSoiscéil, a fhionnadh, agus a leagaint os comhair phobal Dé, fís a fheidhmeoidh mar thóirse, le sinn, agus leis na glúnta a thiocfaidh inár ndiaidh, a mhealladh fan ród na fírinne, ród a threoroidh sinn go Dún daingean an Tiarna, ag deireadh ár n-oilithreachta.
Dlúthpháirtíocht
Insíonn sé dúinn ansin, go dtuigtear dó, chomh dian is atá na cúrsaí seo uilig ar Phobal Dé na tíre seo, agus dá bharr sin, teastaíonn uaidh, a dhlúthpháirtíocht linn a chur in iúl dúinn, agus is dá bharr sin a sheol sé an Tréadlitir seo chugainn, le sinn a mhisniú, agus a spreagadh, agus le moladh dúinn inspioraid a tharraingt as tobar ár n-oidhreachta, sa chaoi go leanfaimis bóthar na dílseachta, agus na cráifeachta, sna laethe atá romhainn amach. Agus le sin a chinntiú, ba mhaith leis roinnt áirithe cleachtaí a mholadh dúinn, leis an gcreideamh a neartú feasta inár gcroí.
Iarann sé ar fhíréin na tíre seo, cibé aithrí a dhéanann siad chuile Aoine, ó Cháisc na bliana seo, go Cáisc na bliana seo chugainn, a thiomnú do Dhia, ag súil go mbronnfadh sé a thrócaire agus grásta an Spioraid Naoimh anuas go fial ar an Eaglais Chaitliceach sa tír seo. Iarann sé orainn freisin, paidreacha, trosadh, léamh na Scrioptúir, agus dea-oibreacha na trócaire, a dhéanamh, agus a ofráil do Dhia, le grásta an tslánaithe agus athnuachan na hEaglaise Caitlicí abhus, a iarraidh air. Molann sé do na fíréin freisin, aird faoi leith a dhíriú feasta ar Shacraimint na hAithrí agus d’adhradh na Naomhshacraiminte, agus go ndéanfaí a leithéid i ngach Deoise, i ngach Mainistir, agus i ngach Cliarscoil, ó cheann ceann na tíre seo.
Cuairteanna Aspalda
Lena chois sin uilig, tá socruithe déanta aige, Cuairt Aspaldha a thabhairt ar dheoisí áirithe, ar mhainistreacha, ar Chomhthionóil Eaglasta, agus ar Chliarscoileanna. Déanfar na socruithe chuige sin, ar ball, agus agus fógrófar na socruithe sin, amach anseo. Molann sé freisin, go n-eagrófaí Misean, d’easpaig, do shagairt, agus d’oird rialta, agus go roghnófaí seanmóruithe oilte agus lucht stiúrtha chúrsai spioradálta, le dul i mbun na hoibre sin, agus go ndéanfaidís dualgaisí a ngairme agus a n-oifige a scrúdu, sa tslí go dtiocfaidís arís ar fréamhacha a gcreidimh in Íosa Críost, agus go n-ólfaidís a sáith as fíorthobar an uisce spioradálta a chuireann a nEaglais ar fáil dóibh
Díoltas nó Maithiúnas?
Cuireann sé críoch lena Thréadlitir le paidir speisialta, a chum sé fhéin don Eaglais in Éirinn, agus chuir sé an tír, agus an Eaglais, faoi choimirce na Maighdine Muire, agus mar chomhartha dá chúram athartha, dá chomhchríostaithe abhus, bronnann sé a Bheannacht Aspaldha orainn uilig, mar chomhartha nirt agus síochána sa Tiarna.
Leis an bpíosa seo a thabhairt chun críche, ba chóir a lua arís, go bhfuil dualgas orainn uilig, mar eaglais, féachaint chuige, go ndéanfar leorghníomh leo siúd a gortaíodh i ré úd na mí-úsáide, agus go bhféachfar chuige, nach dtarlóidh a leithéid arís inár measc, ach caithfear a thuiscint, nach mbeidh deireadh go deo leis an ré uafásach, céasta, achrannadch seo, go dtí go gceanglófar síocháin idir bhaill éagsúla na hEaglaise Caitlicí in Éirinn, eatarthu siúd a gortaíodh agus an chuid eile de Phobal Dé, sa chaoi go dtuigfí, i ndeireadh na dála, nach díoltas atá ag teastáil ach maithiúnas, agus ní chneasóidh ár gcréachta go dtí go dtarlóidh sin. Nára fada uainn an lá sin.
le Peter Barrett | 2017/04/04 | Gan Chatagóir
I mBéal an Phobail
Peadar Bairéad
Vótáil TÁ
Chuile dhuine is a phort fhéin aige, faoi mar adeireadh an seandream fadó. Agus nach mar sin díreach atá sé le mí, nó mar sin, anuas, go háirithe, ó thosaigh polaiteoirí ag stócáil don Reifreann a bheidh ar siúl, ar an dara lá de Dheireadh Fómhair na bliana seo, 2009. Ach, adéarfadh duine b’fhéidir, cén cineál conartha é Conradh seo Lisbóin, a bhfuil chuile dhuine ag caint faoi, na laethe seo. Bhail! Lé scéal gairid a dhéanamh de, is é atá i gceist, nó Conradh a chuirfeadh ar chumas an Aontais Eorpaigh a chúrsaí a reachtáil níos fearr, nios daonlathaí, agus níos éifeachtaí. Nó, de réir mar a chuaigh an tAontas i méad, is amhlaidh a d’éirigh sé níos deacra cúrsaí riaracháin a eagrú ar bhealach éifeachtach, sásúil, daonlathach.
Bhí ina raic!
Nuair a cuireadh Ceist ar Phobal Éireann faoin gConradh sin, thart ar bhliain ó shoin, ba é an freagra a tugadh, nó nach raibh muid sásta glacadh leis na gConradh úd Lisbóin, faoi mar a bhí. Bhail! Bhí ina raic láithreach, nó ag an am sin, bhí glactha ag gach éinne leis an seasamh, go dtitfeadh an Conradh ar fad, dá ndiúltódh Stát ar bith dó. Bhí go maith, ach chomh luath is a dhiúltaigh Pobal Éireann dó, ba scéal eile ar fad é, i measc an lucht Ceannais. Ag an bpointe sin, dúradh go raibh chuile sheans ann, go bhfágfaí an tír seo ar an trá fholaimh, dá nglacfadh na tíortha eile uilig leis. Cinnte, ní raibh siad ag smaoineamh ar an gConradh a athdhréachtú, nó thóg sé an iomarca ama teacht go dtí an pointe a bhí sroichte acu, faoin am sin.
Chuaigh an Rialtas s’againne i gcomhairle le Ceannairí na dtíortha eile san Aontas, agus d’iarr orthu, cead faoi leith a thabhairt don tír seo éaló ó dhualgaisí, a tuigeadh a bheith sa Chonradh. Deineadh sin, agus ba é deireadh an scéil é, nó go raibh na Ceannairí úd lán-tsásta cead a gcinn a thabhairt do na hÉireannaigh sna cúrsaí sin. Ba é deireadh an scéil é, nó nach mbeadh aon iachall ar an tír seo, páirt a ghlacadh i gcogaíocht, nó in armáil, nó ní chuirfí preasáil i bhfeidhm sa tír seo, ach oiread. Ní bheadh cead ag an Aontas, ach oiread, aon chur isteach a dhéanamh ar dhlithe na tíre seo, chomh fada is a bhain sé le cúrsai áirithe morálta, agus a leithéid. Sea, agus leanfaí den nós a thug Coimisinéir buan dár gcuid fhéin dúinn freisin, nó bhíothas meáite ar an nós sin a athrú, sa tslí nach mbeadh againn feasta ach Coimisinéir ar feadh roinnt áirithe blianta, agus ansin, bhedh muid gan aon Choimisinéir ar feadh roinnt áirithe eile blianta. Ba é a tháinig as an idirbheartaíocht sa scéal seo ar fad, nó gur socraíodh ar Choimisinéir buan a fhágail ag chuile thír san Aontas, feasta. Chomh maith leis na socruithe sin, socraíodh freisin, nach mbeadh ar chumas an Aontais íosphá ár n-oibrithe a ísliú tuilleadh.
Vótáil TÁ
Nuair a bhreathnaíonn duine ar na socruithe sin uilig, agus nuair a thuigtear chomh fada is a bhí na tíortha eile sásta dul, le Pobal na tíre seo a shásamh, tuigtear dúinn, gurb é an rud is lú is gann dúinn a dhéanamh nó Vótáil TÁ, an babhta seo.
Cuir san áireamh anois, an chabhair uilig a bhí Banc Ceannais na hEorpa sásta a chur ar fáil dúinn sa ghéirchéim eacnamaíochta ina bhfuilimid sáinnithe, i láthair na huaire seo, agus tuigfidh tú brí an tseanfhocail adeir, gur in am an ghátair a aitnítear na cairde.
Mura bhfuil agat ach pocaide gabhair bí i lár an aonaigh leis. Ba chóir gurb é ár mana feasta bheith i lár na hEorpa, le cibé ábhar, nó earra, atá le díol againn, agus gheobhaimid luach ár shaothair uathusan.
Vótáilfidh mé fhéin TÁ lá an Reifrinn. Céard tá fútsa a dhéanamh?
le Peter Barrett | 2017/04/04 | Gan Chatagóir
I mBéal an Phobail
Peadar Bairéad
Was it worth it?
Comhartha aoise é, is dócha, nuair a thosaíonn duine ag dul siar bóithrín na smaointe, agus é ag cur cúrsaí an lae inniu i gcomórtas le cúrsaí, faoi mar a bhí siad, sna seanlaethe. Más fíor an ráiteas céanna sin, bhuel, caithfidh mé a admháil, go bhfuil an nós sin á chleachtadh agam fhéin, le tamall fada anois. Is dócha go bhfuil leithscéal eicínt eile agam fhéin, faoi nós sin na hathchuimhne a bheith de dhlúth is d’inneach ionnam, faoi seo.
Cén leithscéal é fhéin, an ea?
Bhuel, nár mhínigh mé dhaoibh go minic cheana, gur cuireadh léann an tsagairt ormsa le linn m’óige, agus ar bhealach amháin, nó ar bhealach eile, mhúnlaigh an léann sin mo dhearcadh, is mo thuiscint, ar chúrsaí an tsaoil mhóir mhilltigh seo. Mar sin, nuair a théim fhéin siar ar bhóithrín na smaointe, bím ag smaoineamh ar an saol mar a chonaic mé fhéin é, trí shúile beannaithe na hóige, agus ag an am gcéanna, ar an saol mar a chonaic mé é, trí shúile coisricthe na cráifeachta. Nuair a chuireann tú an dá dhearcadh sin ar aon urlár, tuigtear duit láithreach, nach ró-shásta a bheadh duine le saol ábhartha, íditheach, leithleach, an lae inniu.
Satisfied or otherwise
Bíodh sin amhlaidh, nó ná bíodh, caithfimid uilig a admháil nach mó ná sásta a bhímid, nuair a bhreathnaímid ar shaol an lae inniu, agus nuair a chuireann muid ceist orainn fhéin faoi oiriúnacht an tsaoil sin do phobal Éireannach seo an aonú haois fichead.
Céard iad na gnéithe den saol sin nach mbímid sásta leo, an ea?
An gá ceist mar sin a chur?
Bhuel, má theastaíonn uainn cúrsaí a thuiscint, is gá ceist dá leithéid a chur. I ndáiríre, ba liosta le háireamh é cuntas iomlán dá leithéid a thabhairt, ach, caithfidh muid roinnt gnéithe a phiocadh amach, le blas den chineál ruda atá i gceist agam, a thuiscint.
Life, Name, and Property
B’fhéidir, i dtosach báire, gur chóir dúinn tagairt a dhéanamh dár stair, agus don troid, don anró, agus don bhfulaingt, arbh éigean dár muintir cur suas leo, le réimeas a bhunú anseo, a chuirfeadh cearta bunúsacha in áirithe dá saoránaigh uilig, sna blianta a bhí rompu amach.
• Breathnaigh i dtosach ar chearta bunúsacha an duine, dá bheatha, dá cháil, agus dá sheilbh. An gcuirtear na cearta sin in áirithe do chuile shaoránach, faoi mar a gheall Forógra na Poblachta, agus faoi mar a gheallann Bunreacht na hÉireann, do chuile dhuine de chlann an Stáit s’againne? Ag magadh fúm atá tú, an ea? Níl le déanamh agat ach súil amháin fiú, a dhíriú ar na meáin chumarsáide, le spior spear a dhéanamh den gheallúint sin. Nach beag lá dá dtagann, nach mbíonn cuntas le léamh, nó le clos againn, faoi dhuine eile ar cuireadh críoch obann, mídhlisteanach, lena laethe ar an saol seo. Agus i gcás a cháil, nó a sheilbh! Bhuel, breathnigh ar na cuntais uilig, faoi na robálacha, faoi na fuadaigh, faoin bhfianaise bhréige, agus tuigfidh tú láithreach, na gnéithe dár saol, a thagann idir mé fhéin agus codladh na hoíche. B’fhéidir gurb é léann úd an tsagairt is cúis leis, im chás-sa, nó b’fhéidir gurb amhlaidh a theastaíonn Útóipe ar thalamh uaimse, agus nach sásaíonn an saol a chuireann ár Stát, agus ár gCóras Rialaithe, ar fáil dúinn, in aon chor, mé.
Morality
• Gné eile dár saol inniu nach sásaíonn mé is ea an tóir diabhalta atá ag daoine ar chúrsaí pléisiúir, pléisiúir de chuile chineál. Agus anois, ná ceap go dtuigtear domsa, nach bhfuil ceart ar bith ag an daonnaí do pléisiúr ar bith, nó ní hé sin atá á rá agam, olc, maith, nó dona. Tá chuile cheart ag an daonnaí sásamh agus pléisiúr a bhaint as an saol, ar choinníoll nach dtéann sé thar fóir leis, agus ar choinníoll nach gcuireann sé isteach nó amach ar chearta dhaoine eile. Ní raghaidh mé níos fuide le sin mar scéal, nó tuigtear do chuile dhuine, céard é go díreach atá i gceist agam sa mhéid sin.
Who Rules Here ?
• Rud eile a chuireann as dom isea an chaoi, a bhfuil ar chumas coirpigh, buíonta a bhailiú, a thraenáil, agus a láimhseáil ansin, le dul i ngleic le Fórsaí Slándála an Stáit, sa chaoi go mbeadh ar a gcumas dlithe na tíre seo, a bhriseadh, a bhearnadh, agus a ligint tharstu, beag beann ar ghardaí nó ar arm an Stáit fiú. Agus leis an scéal a dhéanamh níos measa fós, tá roinnt áirithe dár saoránaigh measúla sásta cearta na gcoirpeach céanna sin a chosaint, trí adhastar, is cromnasc, a chur ar fhórsaí an Stáit, ar eagla go ndéanfadh siad an cur isteach is lú, ar chearta na mbuíonta coirpeach sin. Luath nó mall, caithfear dul i ngleic le buíonta úd na gcoirpeach, agus caithfear an lámh in uachtar a fháil orthu, nó murar féidir leis an Stát s’againne sin a dhéanamh, bhuel, ansin d’fhéadfadh muid uilig dul ag feadaíl! mar nach mbeadh ceart ag duine ar bith d’aon rud, murarbh fhéidir leis an ceart sin a chosaint le lámh láidir.
B’fhéidir gur leor sin do thuras na huaire seo, ach, bí cinnte, go bhfillfidh mé ar an ábhar seo, arís, nó tá sé ró-ghar do chroí an daonlathais, agus don chonnradh sóisialta, lena scaoileadh tharainn, gan scagadh agus scrúdú a dhéanamh air.
le Peter Barrett | 2017/04/04 | Gan Chatagóir
Cá bhfuil ár dTriall Feasta ?
.
Peadar Bairéad
Bord na léarscáileanna
Anois, agus Séasúr na Cásca taobh thiar dínn don bhliain reatha seo, 2008, agus muid ag seoladh linn arís, amach ar an bhfarraige dhorcha, do-eolais, is dócha go bhfuil sé in am againn suí síos ag bord na léarscáileanna agus cúrsa cinnte a rianú dúinn fhéin, sa chaoi go mbeidh seans againn ár gceann scríbe a shroichint, ar deireadh thiar. Ach, sul a bhféadfaimis a leithéid a dhéanamh, nár chóir dúinn, i dtosach, ár suíomh faoi láthair a chinntiú, sea, agus an cúrsa trínar ghabhamar leis an láthair seo a shroichint agus a mharcáil.
An Bearna Bhaoil
Níl dabht ar domhan, ach go mba thrioblóideach, achrannach, eascairdiúil, an dúthaigh trínar ghabhamar, le tamall anuas. Níl le déanamh againn ach breathnú ar na meáin chumarsáide, le bliain anuas, agus feicfimid go soiléir, an cineál saoil a bhí á chaiteamh ag muintir na tíre seo, sa tréimhse sin, agus ní bheadh aon saineolas ag teastáil ó dhuine, lena thuiscint, nach raibh aon Útóipe sroichte againn fós. Cá bhfuil an comharsanúlacht a bhíodh le tabhairt faoi deara i measc ár ndaoine, blianta ó shoin, nuair a thuig chuile dhuine againn, go mba chomharsa leis, an fear thall, agus go raibh de dhualgas air deighleáil leis, faoi mar ba mhian leis go ndeighleáilfeadh seisean linne? Cá bhfuil an dearcadh úd a bhí coitianta an tráth sin. go mba iad clann Dé iad na daoine ar leag Seisean lámh orthu, fiu? Cá bhfuil an spiorad a chuir d’iachall ar dhaoine lámh chúnta a shíneadh chuig an té a bhí thíos? Cá bhfuil siad, an ea? Imithe faoi mar a d’imigh sneachta na bliana anuraidh, agus ina n-áit, is iad na prionsabail a sheolann daoine an lae inniu, nó an leithleachas, an mé-féin-eachas, an tsaint, agus an t-ábharachas.
Fútsa atá sé!
Cad é na toradh a bhíonn ar na prionsabail chéanna sin? Bhuel, is é toradh a bhíonn ar a leithéid d’iompar nó go ndéanann chuile dhuine a bhád fhéin a iomramh, beag beann ar an bhfear thall, sea, agus é lán-tsásta lán-bhuntáiste a bhaint as a chomharsa, go háirithe más féidir leis an dubh a chur ina gheal air. Téann sé níos faide ná sin áfach, nó le buntáiste a ghlacadh ar an bhfear thall, tuigtear dó, go bhfuil lán-chead aige, chuile mhodh a úsáid le sin a chur i gcrích. Breathnaigh ar iompar dhronganna na ndrugaí, agus ar ár gcoirpigh frí chéile, agus tuigfidh tú céard tá idir chamáin agam. Baintear úsáid as imeaglú, bualadh, mugáil, céasadh, agus marú, mar airm, lena dtoil a chur i bhfeidhm ar a gcéilí comhraic.
Taobh le taobh leis an mí-iompar céanna sin, tá cancar maraitheach eile ag céasadh beatha an tsaoil shóisialta, agus sin é mí-iompar ár n-aosa óig. Anois, nílim ag caint anseo faoinár n-aos óg frí chéile, ach faoi bhuíon bheag amháin díobh, buíon atá imithe ó smacht, amach is amuigh. Don té a léigh ár nuachtáin le tamall anuas, tuigfidh sé go binn céard tá i gceist agam anseo. Troideann baill na buíne sin, faoi mar ba chaitheamh aimsire den scoth é an troid chéanna sin, agus nach mbaineann moráltacht ar bith lena n-iompar, le linn na troda céanna sin
Cleas na hOstraise!
Níl fúm scéal chailleach an uafáis a dhéanamh den scéal seo, ach ba é a cheap mé freisin, nó nár chóir do dhuine cleas na hostraise a tharraingt air fhéin, agus a cheann a shá sa ghaineamh, i gcás an mhí-iompair atá ró-coitianta, in Éirinn na linne seo, nó níos measa fós, nár chóir dúinn dallamullóg a chur orainn fhéin, agus a ligint orainn nach fál go haer fós é, agus go bhfuil tíortha, agus ciníocha eile, i bhfad níos measa ná sinne. Is dócha go bhfaca chuile dhuine agaibh, a raibh le rá ag an sagart úd san Ard-chathair, faoi na hógánaigh bhuile úd, a bhí ag goid, ag tiomáint, agus ag dó, caranna a gcomharsan, le spórt agus caitheamh a chur ar fáil dóibh fhéin agus dá gcairde. Dráma iontach, a bhaist sé ar an iompar sin ar fad, agus cé nár mhol sé an mí-iompar sin uilig, ag an am gcéanna, mhol sé scileanna tiomána na n-ógánach úd. B’fhéidir, ar seisean, go mba ghluaisteáin ghoidte a bhí á dtiomáint acu, ach is tiománaithe sciliúla den scoth iad. An gcreidteá, go labhródh saoránach fásta ar bith mar sin, agus é ag cur síos ar mhí-iompar dá leithéid?
Athchuairt dlite
Fillfidh mé ar an ábhar seo arís, agus déanfaidh mé iarracht ar leigheas eicínt don ghalar seo a mholadh, ach tá faitíos orm, nach mbeidh sé éasca an galar céanna sin a leigheas, nó tá sé imithe go smior na gcnámh i bpobail áirithe, faoin am seo, agus faoi mar adeireadh an seandream fadó agus iad ag cur síos ar an bhfear feasa, a bheadh ag iarraidh ghalar do-leigheasta a leigheas….dá mbeadh fios aige, bheadh leigheas aige….Bhuel, tá faitíos orm, go mbeidh sé deachair go maith teacht ar luibh a dhéanfaidh an beart seo dúinne, ach ní hionann sin is a rá, nár chóir dúinn dul ar a tóir. Sea, agus sin rud a dhéanfaidh muid, amach anseo.
Gaeilge 
English