Litir ó Mheiriceá – Tugadh drochíde ar chónaitheoir fadtéarmach sna Stáit Aontaithe!

Litir ó Mheiriceá – Tugadh drochíde ar chónaitheoir fadtéarmach sna Stáit Aontaithe!

Litir ó Mheiriceá – Tugadh drochíde ar chónaitheoir fadtéarmach sna Stáit Aontaithe!

Léiríonn gabháil gan chúis ag Aerfort Idirnáisiúnta San Francisco cé chomh leochaileach agus atá cosaintí bunreachtúla — fiú dóibh siúd a bhfuil cónaí orthu go dleathach i Meiriceá le blianta fada.

In áit fáilte a fháil óna bhean chéile, gabhadh Victor Varela Avila ag Aerfort Idirnáisiúnta San Francisco i gCalifornia. Tharraing oifigigh inimirce i leataobh é, scan siad a chárta aitheantais, agus thóg siad leis é.

Bhí sé ag filleadh ó thuras go dtí an tSeapáin, áit ar thug sé cuairt ar a mhac — ball d’Fhórsa Aeir na Stát Aontaithe atá lonnaithe thar lear. Tar éis níos mó ná caoga bliain ag athnuachan a chárta glas go dílis, cuireadh coinneáil air go tobann agus go mídhleathach.

Deimhníonn an Cúigiú agus an Cheathrú Leasú Déag ar Bhunreacht na Stát Aontaithe próis chuí an dlí do gach duine atá laistigh de theorainneacha na tíre. Tá cónaitheoirí buana cosúil le hAvila i dteideal na gcosaintí bunúsacha céanna is atá ag saoránaigh. Agus fós féin, coinníodh é ar feadh seachtainí gan míniú soiléir ná athbhreithniú breithiúnach láithreach, in ainneoin go raibh sé ina chónaí go dleathach sa tír le leathchéad bliain anuas. Taispeánann a chás dúinn cad a tharlaíonn nuair a thugtar neamhaird ar chosaintí dlíthiúla.

Saol Avila i Meiriceá

Tháinig Avila go San Diego, California, ó San Luis, Meicsiceo, i 1967, nuair nach raibh sé ach sé bliana déag d’aois. D’oibrigh sé sna páirceanna lena athair, ag piocadh toraidh faoin ngrian the. De réir a chéile, bhain sé slí bheatha amach mar chúntóir dlí.

Thóg sé ceathrar clainne agus tá sé ina sheanathair do sheisear. Déanann a chomhghleacaithe cur síos air mar dhuine cineálta agus iontaofa, duine “a chuireann daoine eile chun tosaigh i gcónaí.” Bhí cárta glas aige i gcaitheamh a shaoil fásta sna Stáit Aontaithe, an t-aon tír a bhfuil sé sa bhaile ann.

Seanchionta a Thagann Chun Solais

Thug oifigigh inimirce mar chúis ar choinneáil Avila gur ciontaíodh é i 2009 as tiomáint faoi thionchar alcóil agus as seilbh ar dhrugaí mionchiontach. Chaith sé 90 lá sa phríosún mar phionós, d’íoc a fhíneálacha, agus chuaigh ar aghaidh lena shaol. Le sé bliana déag ina dhiaidh sin, ní raibh aon fhadhb dlíthiúil aige. Athnuadh a chárta glas arís agus arís eile gan cheist ar bith.

Anois, gan choinne, tá an seanchiontú sin á tharraingt amach mar bhunús le hordú díbeartha. Braitheann sé dá theaghlach mar phionós gan chúis.

“D’atóg sé a shaol arís, lán de chineáltas agus ionracas,” a dúirt a iníon Carina Mejia. “Is é mo dhaid an duine is cúramaí atá ann. Níl sé ina bhagairt ar aon duine, mar a líomhnaítear faoi.”

Coinníollacha Éiginnte

Tar éis dó a bheith stoptha ag an aerfort, coinníodh Avila in oifig gan leaba, ar feadh coicíse. Ar deireadh, aistríodh é go Golden State Annex, ionad coinneála inimirce in aice le Bakersfield, California.

Is turas cúig huaire an chloig é ó Chula Vista, California, gar do theorainn na Stát Aontaithe le Meicsiceo, rud a fhágann go mbíonn cuairteanna teaghlaigh tuirsiúil agus annamh. Ar Lá na nAithreacha, rinne Mejia an turas chun cuairt a thabhairt ar a hathair. Shuigh sí os a chomhair amach ag bord lom agus é tar éis siúl isteach sa seomra i gculaith oráiste.

“Tagann sé amach agus feiceann tú an phian dofheicthe,” a dúirt sí go ciúin ina dhiaidh sin. “Níl sé ceart é a chur in áit mar seo.”

An Teaghlach ag Iompar an Ualaigh

Sa bhaile i Chula Vista, ba é Avila an príomhchúramóir dá bhean chéile, atá ag fulaingt ó dhrochshláinte, agus dá mháthair scothaosta. Ní raibh cead tiomána ag ceachtar acu, agus bhí siad ag brath go hiomlán ar Avila dá bhrí sin.

Tá an fhreagracht sin anois ar Mejia. Caithfidh sí cúram a thabhairt do bhean chéile agus do mháthair Avila. Ach tá post lánaimseartha aici mar oibrí sóisialta cliniciúil, agus iníon óg déagóra aici freisin. “Níl sé ceart teaghlach a bheith stróicthe as a chéile mar seo,” a dúirt sí. “Tá sé an-deacair dúinn maireachtáil gan m’athair a bheith linn. Níl uaim ach mo dhaid a bheith linn sa bhaile arís.”

Pobal ag Seasamh Leis

Sheol cairde, comhghleacaithe, agus gaolta Avila feachtas GoFundMe chun costais dhlíthiúla a chlúdach, ag cur síos air mar “bhall táirgiúil den tsochaí, duine a bhfuil gean ag cách air.” Maíonn lucht tacaíochta nach bhfuil sé cothrom é a choinneáil faoi ghlas de bharr botúin neamhfhoréigneach a tharla sé bliana déag ó shin — is cruálacht é sin.

Tá dáta deiridh cúirte Avila socraithe do Dheireadh Fómhair 2025, nuair a chinnfidh breitheamh an bhféadfaidh sé fanacht sna Stáit Aontaithe. Beidh tionchar ollmhór ag an éisteacht seo ní hamháin ar a thodhchaí, ach ar thodhchaí an teaghlaigh ar fad.

Impleachtaí Níos Leithne

Ach ní bhaineann cás Avila le fear amháin nó le teaghlach amháin. Nochtann sé fadhb níos doimhne: níl fiú cónaitheoirí buana dleathacha sábháilte ó choinneáil agus ó dhíbirt. Is féidir le botún amháin, beag beann ar cé chomh fada siar nó cé chomh beag is atá sé, tionchar mór a imirt a chuireann isteach ar shaolré iomlán de chónaitheoirí dleathacha, ar chobhsaíocht a dteaghlaigh, agus ar an bpobal ar fad.

Buille an-trom a tharla do Avila agus a chlann. Maidir leis an gcuid eile againn, ardaíonn sé ceist bhunúsach: má tá sé chomh héasca fear a chónaigh go dleathach i Stáit Aontaithe ar feadh níos mó ná caoga bliain — fear a thóg clann a fhreastalaíonn ar an tír seo, a thug aire dá bhean chéile agus dá mháthair, agus a thug tacaíocht dá theaghlach trí obair ionraic — a chóireáil gan mheas ar a chearta bunreachtúla, cé atá sábháilte i ndáiríre?

Tá an creimeadh seo ar chearta bunúsacha daonna do-ghlactha in aon tír dhaonlathach, agus go háirithe sna Stáit Aontaithe féin. Ar feadh na mblianta, dhearbhaigh Meiriceá gur “cathair lonrach ar chnoc” a bhí inti, lóchrann dóchais agus saoirse. Ach nuair is féidir le cónaitheoirí dleathacha cosúil le hAvila a bheith curtha i bpríosún de bharr seanbhotúin bheaga atá réitithe le fada, tá smál curtha ar an bhfís sin, agus tá sí i mbaol titim as a chéile.

Ní mór dúinn éileamh a dhéanamh go gcosnaítear cearta bunreachtúla gach duine. Ní mór dúinn ár nglórtha a ardú, agus ár vótaí a úsáid. Nuair is féidir leis an rialtas saoirse Avila a thógáil uaidh chomh furasta sin, cuireann sé cearta gach duine dúinn i mbaol.

Níor cheart go dtarlódh sé seo riamh.

 

Litir ó Mheiriceá – Tugadh drochíde ar chónaitheoir fadtéarmach sna Stáit Aontaithe!

Bata agus Bóthar!

Bata agus Bóthar!

Is gníomh thar a bheith neamhfhreagrach é an cinneadh is déanaí chun Erika L. McEntarfer, Coimisinéir Bhiúró Staidreamh Saothair (Bureau of Labor Statistics – BLS), a chur as a post, agus gníomh a chuireann geilleagar Mheiriceá i mbaol. Is cúis imní é aon uair a chuireann rialtas a ordóg ar an scála ar mhaithe le cúinsí polaitiúla. Tuairiscíonn an BLS na staitisticí mar atá siad, bunaithe ar na sonraí a bhailíonn sé. Thuig uachtaráin Mheiriceá é sin san am atá thart, agus níor leag siad lámh ar na fíricí sin. Mar a dúirt Janet Yellen, iar-Rúnaí Státchiste agus iar-chathaoirleach an Chúlchiste Fheidearálaigh, is é seo “an cineál rud a bheifí ag súil leis i dtír lofa.”

An Obair Dhian Taobh Thiar de na Sonraí

Ní duine aonair atá i gceannas ar an BLS agus í ag obair ar scarbhileog phríobháideach. Tá thart ar 40 saineolaí lánaimseartha ag obair go dian sa Bhiúró chun tuairiscí míosúla fostaíochta, boilscithe agus táscairí ríthábhachtacha eile a eisiúint. Nuair a thugann uachtarán bata agus bóthar do Choimisinéir an Bhiúró, níl cuma mhaith ar sin, agus ní athraíonn sé an fhírinne ach an oiread. Is féidir le gníomh den sórt sin géarchéim muiníne a chothú, rud a bhfuil fadhbanna móra eile ag baint leis.

Ar an drochuair, tá cruinneas na sonraí faoi bhagairt cheana féin. Tá buiséad an BLS laghdaithe faoi thart ar 19% i ndáiríre ó 2009, de réir Axios (cumann staidrimh i Meiriceá). Chomh maith leis sin, tá laghdú tagtha ar rannpháirtíocht sna suirbhéanna a dhéanann an Biúró. Ach tá réiteach ar fáil leis na fadhbanna sin: méadú ar infheistíocht sa Bhiúró agus tuiscint níos fearr a fháil ar chúiseanna an laghdaithe sa rannpháirtíocht, chun dul i ngleic leis go héifeachtach. Deir roinnt cáinteoirí go bhfuil modheolaíocht an BLS as dáta. Ach teastaíonn infheistíocht bhreise, ní cur isteach polaitiúil, chun é sin a réiteach.

Chonaiceamar É Seo Cheana

D’admhaigh Kevin Hassett, Stiúrthóir Chomhairle Náisiúnta Eacnamaíochta, le déanaí gurb é an aidhm ná “duine dár gcuid féin a chur isteach.” Ba chóir go n‑ardódh sin gach aláram. Is cur isteach polaitiúil atá ann. Tá ceist thábhachtach le freagairt: An gcuirfidh oifigigh shinsearacha an rialtais – Bessent, Hassett agus eile – an fhírinne i leataobh ar mhaithe lena ngairmeacha féin?

Cheil rialtas na Gréige sonraí boilscithe agus easnaimh bhuiséid chun critéir an AE a chomhlíonadh. Mar thoradh ar sin, tháinig géarchéim fiachais, tarrtháil idirnáisiúnta agus blianta fada de ghéarchéim eacnamaíoch. San Airgintín, rinne an rialtas figiúirí boilscithe agus olltáirgeachta intíre (OTI) a bhréagnú chun géarchéim eacnamaíochta a cheilt. Dá bhrí sin, chuaigh infheistíocht eachtrach i léig, tháinig ardú géar ar rátaí úis, agus thit an peso. Tá siad fós ag íoc as.

Má tá taraifí, caiteachas agus suaitheadh soláthair ag brú boilscithe, ní chuirfidh bréag‑thuairiscí stad leis na praghsanna a bheith ag ardú ag an siopa, ag an stáisiún peitril ná sa mhargadh bannaí.

Tá an margadh bannaí, go háirithe, gan trócaire. Mura bhfuil muinín ag an margadh sin as na figiúirí a fhoilsíonn an BLS, éileoidh iasachtóirí rátaí úis níos airde dá bharr. Mar a scríobh Bill Blain, trádálaí bannaí i Londain, ina nuachtlitir ‘Blain’s Morning Porridge’: B’fhéidir go gcuimhneofar 1 Lúnasa, 2025 mar an lá a fuair margadh bannaí na Stát Aontaithe bás. Bhí ealaín ag baint le sonraí SAM a léamh. Bhí sé bunaithe ar mhuinín. Anois tá sin briste – mura féidir muinín a bheith agat as na sonraí, cad eile is féidir leat a chreidiúint?”

Jerome Powell

Tá na hionsaithe ar Jerome Powell, Cathaoirleach an Chúlchiste Fheidearálaigh, contúirteach freisin. Tá banc ceannais neamhspleách á stiúradh aige, agus is ar na sonraí, ní ar áiseanna polaitiúla, ba chóir dó a chinntí a bhunú. Ní féidir é a bhriseadh as a phost go héasca, ach níor stop sin an t-uachtarán ó bhrú leanúnach a chur air chun rátaí úis a ísliú.

Ní rud nua é seo. Rinne Erdogan na Tuirce an rud céanna, agus chruthaigh sé boilscithe forleathan, briseadh airgeadra agus éagobhsaíocht gheilleagrach. Nuair a chuirtear dílseacht os cionn saineolais, tagann tubaiste i gcónaí.

An Bhunfhadhb

In ainneoin a theachtaireachtaí, tá bille caiteachais nua an uachtaráin (ar a dtugann sé féin an Big Beautiful Bill) chun $3.5 trilliún eile a chur leis an bhfiachas náisiúnta. Tá rioscaí móra ag baint le taraifí freisin, lena n‑áirítear ardú ar ráta an bhoilscithe, agus níl sé soiléir cén tairbhe fhíor atá le baint astu.

Uathlathas ag an doras?

Ní bhaineann sé seo leis an BLS amháin. Tá léargas níos leithne le breithniú: tá easaontas á phionósú, tá cearta daonna á gcealú gan próiseas cuí, agus tá ceantair thoghcháin á gcur as riocht. Má chuirtear tost ar cháinteoirí agus má chuirtear cosc ar fhaisnéis neamhspleách, cad a stopfaidh an chéad chéim eile?

Féach ar Ortega i Nicearagua: cáinteoirí curtha ar deoraíocht, saoránacht bainte, iriseoirí maraithe. Tosaíonn sé le céimeanna beaga. Críochnaíonn sé le tubaiste. Shamhlaigh Blain todhchaí ina mbeadh “Aireacht na Fírinne Eacnamaíochta” ag eisiúint preasráitis: “Faoi cheannaireacht an Uachtaráin, leanann geilleagar na Stát Aontaithe ag fás ar luas nach bhfacthas riamh roimhe. Léiríonn sonraí párolla ón Aireacht Fírinne fostaíocht iomlán ar fud Mheiriceá.” Mura ndéanfar aon rud chun dul i ngleic leis, tarlóidh a leithéid i Meiriceá. Tosaíonn sé nuair a shaobhtar an t‑eolas chun freastal ar an uachtarán.

Gairm chun Gnímh do Meiriceánaigh

Ní fios an mbeidh daonlathas nó uathlathas sna Stáit Aontaithe sa todhchaí. Is córas leochaileach é an daonlathas, agus is gá don phobal a bheith eolach faoi agus páirteach ann. Tá súil agam go mbeidh gach Meiriceánach ullamh chun a gcóras a chosaint. Scríobh chuig do ionadaithe tofa, glac páirt i bhfeachtais fheasachta, agus tacaigh le heagraíochtaí a chosnaíonn trédhearcacht rialtais. Eagraíochtaí cosúil le Project On Government Oversight (POGO) agus Open The Government – is iadsan eagraíochtaí atá ag obair go dícheallach chun trédhearcacht rialtais a chosaint agus chun sonraí cruinne a chinntiú do shaoránaigh. Beidh deis ag gach saoránach a vóta a chaitheamh sa toghchán lár téarma an bhliain seo chugainn, agus ionadaithe a chur isteach a bheidh ag obair ar a son, agus ní ar son an uathlathais.

Tá comhairle mhaith le fáil ó phaidir na gCadets ag West Point (ionad oiliúna): “Tóg an rogha cheart ach deacair in ionad na rogha míchirte ach éasca.” Níl an prionsabal seo i bhfeidhm ar chor ar bith ag rialtas Mheiriceá faoi láthair. Má leanann iompar an riaracháin ar aghaidh sa tslí seo, ní fada uainn Meiriceá nach bhfuil aithne againn uirthi.

Má chailltear an deis an amaidí seo a stopadh, caillfear an fhírinne. Má chailltear an fhírinne, caillfear an daonlathas.

 

 

 

Ó Ceanada!

Ó Ceanada!

Ó Ceanada

Ó Ceanada!
Dúiche na ngaiscíoch cóir
Coróin ar do cheann, le duilleog dhearg ‘s óir
Ó chuan go cuan, le hamhrán binn
Do chlú beimid á lua
Faoi dhíon do sciath
Tá saoirse gheal
Nach spíonfaidh an namhaid uainn
Ó Ceanada!
Dóchas ár gcroí
Sonas, síocháin is maitheas Dé dár tír
Sonas, síocháin is maitheas Dé dár tír

Toghchán Cheanada 2025

Bhí freagairt láidir ag Ceanada ar an seasamh naimhdeach a ghlac Donald Trump agus a riarachán fúithi. Léiríodh an fhreagairt go soiléir i dtorthaí suntasacha a dtoghcháin fheidearálaigh ar 28 Aibreán, 2025. Díreach trí mhí go leith ó shin, bhí na Liobrálaigh 25 faoin gcéad taobh thiar de na Coimeádaigh i bpobalbhreitheanna coitianta. Tar éis beagnach 10 mbliana i gcumhacht agus faoi cheannas an Phríomh-Aire Justin Trudeau, a bhí ag éirí níos neamhchoitianta ag an am, bhí cuma air go raibh na Coimeádaigh réidh buille marfach a thabhairt dóibh.

Ansin d’fhill Donald Trump ar an Teach Bán agus go han-tapa, d’athraigh gach rud.

Chuir Trump taraifí 25% ar allmhairí Cheanada, ag lua imní faoi inimirce agus gáinneáil drugaí. Bhagair na bearta seo príomhearnálacha, lena n-áirítear cruach, alúmanam, agus tionscail na ngluaisteán, agus chuir siad rioscaí cúlú eacnamaíochta i láthair, le réamh-mheastacháin ar laghdú 2.5% ar olltáirgeacht intíre (OTI) agus caillteanas post do timpeall 150,000 oibrí faoi thús 2026.

Chun an tarcaisne a chur i gceann na héagóra, mhol Trump arís agus arís eile go mbeadh Ceanada níos fearr as mar an 51ú stát Mheiriceá.

An tseachtain seo caite (agus é seo á scríobh agam) dúirt sé: “murach muidne (Stáit Aontaithe Mheiriceá) a bheith ann di, ní bheadh Ceanada ann, go deimhin (ní bheadh sí ann) mar thír.”

Go tobann, thuig na Ceanadaigh gur briseadh an caidreamh láidir, fadtéarmach idir iad agus na Meiriceánaigh. Bhí sé deacair é sin a chreidiúint, mar ba chomharsana cairdiúla iad na Ceanadaigh le fada an lá, a chuir stró orthu féin arís is arís eile, le cabhair a thabhairt do na Meiriceánaigh. Chuaigh siad chun cogaidh leo, thug siad tearmann dóibh nuair ba ghá (i ngéarchéim na ngiall san Iaráin i 1980, mar shampla), agus chomhoibrigh siad le chéile go minic agus gan mórán easaontas eatarthu – suas go dtí seo. Thosaigh Trump á mbagairt gan bun ná barr leis nuair a ceapadh mar uachtarán é.

“Suas go dtí sin, bhí na Coimeádaigh, faoi cheannas Pierre Poilievre, ar an mbóthar ceart chun an tromlach is mó a bhuachan sa rialtas i stair Cheanada, ach thit sé ar fad as a chéile i gceann trí, ceithre mhí,” a dúirt Kory Teneycke, straitéisí ceannródaíoch de chuid na gCoimeádach.

Leag feachtas Carney béim ar chobhsaíocht eacnamaíoch agus ar fhriotaíocht i gcoinne cur isteach SAM, rud a chuaigh i bhfeidhm go mór le vótálaithe a raibh imní orthu faoi cheannas na Ceanada. Os a choinne sin, laghdaigh tacaíocht an phobail do Poilievre a raibh a reitric ag teacht le reitric Trump, agus nach raibh ag caint faoi bhagairtí Trump ar Cheanada. Anuas ar sin, bhog sciar mór de lucht leanúna na bpáirtithe eile a thacaíocht go dtí na Liobrálaigh – go príomha na Daonlathaithe Nua agus Bloc Québec.

Trump ag cur a ladair isteach i ngnóthaí Cheanada

Rinne Trump drochscéal níos measa ar lá an toghcháin, nuair a chuir sé suas post ar na meáin sóisialta, ar Truthsocial.com, ag moladh do mhuintir Cheanada a vóta a chaitheamh ar son Trump féin b’fhéidir, rud nach bhfuil ceadaithe, mar níl sé ar an mballóid. Seo mar a scríobh sé:

“Muintir iontach na Ceanada – ádh mór oraibh. Togh an fear a bhfuil an neart agus an chiall aige bhur gcánacha a laghdú ina leath, bhur gcumhacht mhíleata a mhéadú, saor in aisce, go dtí an leibhéal is airde ar domhan, bhur ngluaisteán, bhur gcruach, bhur n-alúmanam, bhur n-adhmad, bhur bhfuinneamh, agus gach gnó eile, A MHÉADÚ FAOI CHEATHAIR, GAN TARAIFE NÓ CÁIN, má thagann Ceanada isteach mar an 51ú Stát de chuid Stáit Aontaithe Mheiriceá. Gan aon líne shaorga a thuilleadh ó bhlianta fada ó shin. Féach cé chomh hálainn is a bheadh ​​an mhórchríoch seo. Rochtain saor in aisce GAN TEORAINN. GACH RUD DEARFACH GAN AON RUD DIÚLTACH. BHÍ SÉ SA CHINNIÚINT! Ní féidir le Meiriceá Ceanada a fhóirdheonú a thuilleadh leis na céadta billiún dollar in aghaidh na bliana atá á chaitheamh againn bliain i ndiaidh bliana. Níl aon chiall leis sin, gan Ceanada a bheith ina Stát!”

Fuair Trump an freagra seo ó Pierre Poilievre: “A Uachtaráin Trump, fan amach as ár dtoghchán. Is iad na Ceanadaigh amháin a chinnfidh todhchaí Cheanada ag an mbosca ballóide. Beidh Ceanada bródúil, ceannasach agus neamhspleách i gcónaí agus ní bheimid riamh mar an 51ú stát. Inniu, is féidir le Ceanadaigh vótáil ar son athraithe ionas gur féidir linn ár dtír a neartú, seasamh ar ár gcosa féin agus seasamh an fód i gcoinne Mheiriceá ó shuíomh láidir.”

Tar éis do Mark Carney an bhuachan a bhaint amach mar phríomh-aire, d’athdhearbhaigh sé a sheasamh maidir leis na Stáit Aontaithe, nuair a dúirt sé: “Mar atá á rá agam anois le míonna anuas, tá fonn ag na Stáit Aontaithe ár dtalamh, ár n-acmhainní, ár n-uisce agus ár dtír a ghabháil,” a dúirt Carney lena lucht tacaíochta. “Ní maíomh na mogail folamh é seo. Tá an tUachtarán Trump ag iarraidh sinn a bhriseadh ionas gur féidir le Meiriceá seilbh a ghlacadh orainn. Ní tharlóidh sé sin choíche… choíche.”

Conclúid

Ní féidir aon leithscéal a dhéanamh faoi iompar gránna Trump. Ní ceart dó bagairtí a dhéanamh ar Cheanada, agus ní ceart dó a ladar a chur ina toghchán ach oiread. Léiríonn toghchán Cheanada 2025 an tionchar domhain atá ag an bpolaitíocht idirnáisiúnta ar chúrsaí baile. Ghríosaigh taraifí agus reitric ionghabhála Trump vótálaithe Cheanada chun feirge, agus sheasadar gualainn ar ghualainn in aghaidh bagairtí Trump agus go láidir ar son Cheanada. Sin an fáth a chuireadar Mark Carney agus na Liobrálaigh i gcumhacht – thuig siad go seasfadh na Liobrálaigh an fód ar a son. Beidh dúshláin nach beag ag Mark Carney agus a rialtas nua, agus iad ag leagan amach treo nua don tír – treo níos neamhspleáiche agus treo le caidreamh níos foirmeálta agus níos fuaire leis na Stáit Aontaithe. Seans maith go mbeidh tíortha eile ag foghlaim ó cad a tharla i gCeanada. Ní bheidh cúrsaí domhanda mar an gcéanna arís, agus is gá dúinn go léir é sin a thuiscint, agus dár rialtais feidhmiú dá réir sin. 

 

Litir ó Mheiriceá – Cruachás na bhfostaithe feidearálacha!

Litir ó Mheiriceá – Cruachás na bhfostaithe feidearálacha!

An Namhaid Laistigh

Tá gach rud iompaithe bunoscionn i Stáit Aontaithe Mheiriceá (SAM) faoi láthair, agus is mór an trua é. Ní féidir le haon tír eile muinín a bheith aici as SAM níos mó. Braitheann sé go bhfuil an tUachtarán Trump ag iompú go dtí an taobh eile – taobh na Rúise. Tá sé ag tabhairt aire na huibhe circe don Rúis, agus ag an am céanna ag tabhairt droim láimhe dá Chomhghuaillithe, an tAontas Eorpach (Éire san áireamh!), an Úcráin, Ceanada agus Meicsiceo, chun ach cúpla a lua. Beidh droch-chríoch leis an scéal seo, gan dabht ar bith.

Fiú amháin sna Stáit Aontaithe féin, tá Trump agus a mhaidríní lathaí ag caitheamh le sciar mór dá saoránaigh féin amhail gur namhaid iad. Tá a chomhghuaillí mór, Elon Musk, ag tabhairt bata agus bóthair do na mílte fostaí ag obair don rialtas, i slí atá brúidiúil agus cruálach agus, dé réir dealramh, mídhleathach freisin. Cuireann sé sin i gcuimhne dom scannán darb ainm ‘Up in the Air’, le George Clooney sa phríomhról, agus an dualgas aige bata agus bóthar a thabhairt do dhaoine ar fud na tíre. Nuair a mholann a bhas dó go mbeadh sé níos fearr a obair a dhéanamh ar ‘Zoom’ nó a leithéid, bíonn fadhb mhór aige leis an gcur chuige sin, mar tá coinsias aige.

Téann Musk cúpla céim níos faide ná seo, mar thug sé bata agus bóthar do go leor daoine ag an am céanna, le r-phost amháin. Níl bun ná barr leis atá a dhéanamh aige, agus tá go leor daoine ag fulaingt mar iarmhairt. Seo cúpla scéal pearsanta ó dhaoine a chaill a phoist fheidearálacha le déanaí.

Samantha Leach

Bhí áthas ar Samantha Leach ocht mí ó shin. Fuair sí an post a thaitin go mór léi sa Bhiúró Feidearálach Greanadóireachta agus Priontála, ag obair le foireann a raibh meas aici ar a scileanna agus a díograis.

Tháinig laghdú ar an lúcháir sin níos luaithe an mhí seo. Fuair sí amach (le r-phost) go raibh sí i measc na mílte fostaí de chuid an rialtais fheidearálaigh ar promhadh, ar bhriseadh as a bpoist go tobann iad. Cuireadh an tarcaisne i gceann na héagóra nuair a léigh sí gur theip uirthi a dualgais a chomhlíonadh sa phost. Ach fuair Samantha an rátáil is airde – cúig as a cúig, ina hathbhreithniú is déanaí maidir le comhlíonadh a dualgais.

“Bhí mé go maith, go han-mhaith ag an obair a bhí faoi chaibidil agam. Rinne mé gach rud i gceart – go litriúil! Ach in ainneoin gach rud, tugadh an doras dom. Ba mhillteanach an bhuile é sin, do dhuine cosúil liomsa nach bhfuil uaim ach a bheith san áit is dual dom, ag cur le rath an rialtais fheidearálaigh”.

Tony Ruiz

Briseadh as a phost Tony Ruiz, arb as Orange County, California é, ar 3 Feabhra, díreach deich lá sula raibh deireadh lena thréimhse phromhaidh mar Ionadaí Seirbhíse ag obair sa Roinn um Ghnóthaí Iarshaighdiúirí.

Dúirt an t-iarshaighdiúir airm míchumasach gur earcaíodh é tar éis 15 bliana san earnáil phríobháideach, chun cabhair a thabhairt d’iarshaighdiúirí maidir le héilimh shochair a bhí acu – mar shampla, cabhair le páipéarachas chun gnáthamh leighis a cheadú, nó chun céile a chur ar pholasaí. Dúirt Tony gur minic a láimhseálann sé suas le 40 éileamh in aghaidh an lae.

Bhí alltacht agus uafás air nuair a léigh sé ina litir foirceanta go raibh caighdeán a oibre do-ghlactha. I mí Lúnasa seo caite, bhí Tony ar an chéad fhostaí ina rannóg a bhuaigh gradam “fostaí an ráithe”, a raibh duais airgid $1,000 ag dul leis.

“Tá tú ag insint dom (go bhfuil) duine de na fostaithe is fearr, ar bronnadh airgead air, agus a bhí ina fhostaí an ráithe …gur duine gan mhaith ná maoin mé?” ar seisean.

Bhí sé deacair do Tony fiú an teach a fhágáil ar dtús agus tá sé ag tógáil roinnt ama chun teacht chuige féin tar éis a tharla dó.

“Tá mé croíbhriste, tá mé trína chéile,” a dúirt Tony. “Ní dóigh liom go bhfuil sé seo tuillte ag aon fhostaí feidearálach Meiriceánach, go háirithe iarshaighdiúir.”

Anailís

Tá go leor damáiste déanta ag Musk agus a fhoireann don rialtas feidearálach agus a fhostaithe. Chonaiceamar Musk ar an stáitse le sábh slabhrach ag taispeáint cé chomh dírithe is atá sé ar bhearta costchiorraithe sa rialtas. Is dóigh gur sháraigh Musk a údarás agus gur sháraigh sé dlíthe a thugann cosaint d’fhostaithe feidearálacha. Dhírigh sé ar an FAA (Údarás Eitlíochta feidearálach), USAID (Gníomhaireacht na Stáit Aontaithe um Fhorbairt Idirnáisiúnta) agus NASA (Riarachán Náisiúnta Aerloingseoireachta agus Spáis), fiú ag iarraidh USAID a dhúnadh. Bíonn Musk á iompar féin amhail is gur cuid dá ghnólachtaí é rialtas SAM. Ach níl an rialtas ann chun brabús a dhéanamh, ach ar mhaithe pobal na tíre.

Níl airí Trump sásta le cúrsaí mar atá siad faoi láthair agus Musk ag cur a ladar ina ngnóthaí. Cé gur thug Musk an bhróg do go leor daoine, is ar na hairí amháin atá an fhreagracht pholaitiúil as a ndearna sé. Bhí cruinniú teasaí sa teach bán le déanaí, le Trump, a airí agus Musk sa seomra. Bhí argóint mhór idir Musk agus cúpla Rúnaí, agus go háirithe an Rúnaí Stáit Marco Rubio, a bhfuil USAID faoina cheannas. Rinne an cinneadh ansin nach mbeadh Musk in ann an bóthar a thabhairt go díreach d’fhostaithe feidearálacha níos mó. Cuirfidh sé moltaí chun cinn ar an ábhar, ach beidh an chumhacht ag na hairí iad a ghlacadh nó a dhiúltú.

Coimhlint cumhachta atá ar siúl, idir Musk agus airí Trump. Buaileadh buille ar Musk leis an gcinneadh ina mbeidh sé ina mholtóir gan cumhacht gníomhaithe aige. Ach ní buille maraithe é sin fós, agus ceapaim nach ngéillfidh Musk leis gan troid. Ach ba cheart go mbeadh an chumhacht ag airí Trump, agus mar sin is dóigh go dtabharfaidh siad an lá leo. Gan dabht, tá an tóin ag titim as plean Musk, agus é féin agus Trump go muineál i gcásanna dlí. Chomh maith leis sin, tá míshásamh an phobail ag treisiú maidir le gníomhartha Musk. Tá sé soiléir nach mbeidh aon dúil ag Trump nó a airí dul níos faide síos an bóthar céanna. Dúirt Trump féin gur gá dóibh sceanóg a úsáid in ionad tua, mar tuigeann sé na rioscaí polaitiúla ag baint le cur chuige Musk suas go dtí seo. Tá súil agam go mbeadh ar rialtas SAM caitheamh mar is cuí leis a lucht oibre, agus go gcuirfear stad le drochíde a thabhairt do na daoine breátha ionraice sin atá mar chnámh droma an rialtais!

 

 

 

 

 

 

Litir ó Mheiriceá – Toghchán Mór i Meiriceá!

Litir ó Mheiriceá – Toghchán Mór i Meiriceá!

Litir ó Mheiriceá - Toghchán Mór i Meiriceá!

Agus an colún seo á scríobh agam, tá toghchán na hUachtaránachta ar siúl i Meiriceá. Rinne mé staidéar domhain ar an gcóras rialtais atá anseo sna Stáit Aontaithe, sular chaith mé mo vóta féin. Roinnfidh mé achoimre de anseo, chomh maith le cúpla impleacht ag baint leis, a d’fhéadfadh a bheith an-tábhachtach, go háirithe má bhuann Trump an Uachtaránacht.

Montesquieu

Cé nár mhaith le go leor Meiriceánaigh é a admháil, ba é fealsamh ón Fhrainc darbh ainm Charles-Louis de Secondat, Baron de Montesquieu, a raibh an tionchar is mó aige ar bhunreacht na Stát Aontaithe. Smaoinigh Montesquieu ar struchtúr rialtais nua, a mhol sé mar ‘trias politica’nó scaradh cumhachtaí ina leabhar cáiliúil “De l’Esprit des lois” (Maidir le Brí Dlíthe) foilsithe sa bhliain 1748. Sa leabhar sin, mhínigh sé go mbeadh sé níos fearr cumhachtaí rialtais a scaradh amach i dtrí pháirt: cumhacht reachtach, cumhacht bhreithiúnach agus cumhacht feidhmiúcháin. Leis an struchtúr sin, bheadh idir shrianta agus cheartúcháin sa chóras, ionas nach mbeadh aon pháirt amháin in ann an ceann is fearr a fháil ar aon pháirt eile. Chuir bunaitheoirí bhunreacht Mheiriceá an prionsabal sin i bhfeidhm nuair a dhear siad an rialtas feidearálach, ina bhfuil brainse reachtach (Comhdháil na Stáit Aontaithe idir Theach na nIonadaithe agus Seanad), brainse breithiúnach (An Chúirt Uachtarach agus Cúirteanna Feidearálacha na Stáit Aontaithe) agus brainse feidhmiúcháin (Uachtarán na Stáit Aontaithe agus a riarachán).

Na Toghcháin Fheidearálacha eile

Fuair mé mo bhallóid cúpla seachtain ó shin, agus caithfidh mé a rá go raibh obair le déanamh agam chun mo roghanna a shocrú. Chomh maith le toghchán na hUachtaránachta a bhfuil clú agus cáil air, tá go leor toghcháin eile ar siúl ag an am céanna. Tá córas céimlathach sna Stáit Aontaithe, agus leibhéil iomadúla ann (Feidearálach, Stáit, Contae, Cathair). Ach fiú maidir leis na toghcháin fheidearálacha, tá gach suíochán i dTeach na nIonadaithe (435) agus 33 (as 100) suíochán sa Seanad ar an mballóid ar bhonn náisiúnta. Chomh maith le vóta ar son an Uachtaráin, beidh mé in ann mo vóta a chaitheamh ar son Seanadóra i gCalifornia agus ar son Ionadaí (i dTeach na nIonadaithe) i mo cheantar Comhdhála.

Córas Dhá Pháirtí

Is córas d pháirtí (an Páirtí Daonlathach agus an Páirtí Poblachtánach) é an córas rialtais sna Stáit Aontaithe, rud a tharla de thaisme agus ní d’aon ghnó. Sa Seanad agus i dTeach na nIonadaithe araon, bíonn níos mó cumhachta ag an bPáirtí leis an tromlach. Rud tábhachtach é sin, mar ní ritear aon reachtaíocht gan faomhadh an dá Theach (idir Theach na nIonadaithe agus an Seanad), agus faoi dheireadh faomhadh an Uachtaráin. Sin an fáth go bhfuil sé deacair reachtaíocht a rith sna Stáit Aontaithe. Cheapfá dá mbeadh an Uachtaránacht agus an tromlach sa dá Theach ag Páirtí amháin (mar a tharlaíonn ó am go ham agus a d’fhéadfadh tarlú sa toghchán seo), go mbeadh sé éasca ansin reachtaíocht a rith. Ach fiú sa chás sin, níl sé ró-éasca. nach bhfuil ach tromlach simplí (níos mó ná leathchuid) ag teastáil i dTeach na nIonadaithe, de ghnáth is gá ollthromlach (60 Seanadóir as 100) a bheith i bhfabhar reachtaíocht sa Seanad roimh a shéala formheasa a chur uirthi. Ní minic a bhíonn, ar a laghad, 60 Seanadóir as Páirtí amháin suite sa Seanad. Mar sin, bíonn na Seanadóirí as Páirtí an mhionlaigh sa Seanad in ann athruithe suntasacha a éileamh i reachtaíocht roimh a mbeannacht a thabhairt di. Tá próiseas foirmiúil ann chun athruithe mar sin a phlé, in iarracht comhaontú a fháil sa Chomhdháil ar an reachtaíocht a bhí molta. Má shroicheann an Comhdháíl comhaontú ar reachtaíocht athraithe, is gá an reachtaíocht nua sin a chur tríd an bpróiseas faofa arís ón tús. Má ghlactar leis an reachtaíocht nua sin sa dá Theach, deis fós ag an Uachtarán í a chrosadh. Cé gur féidir leis an Chomhdháil cros Uachtaránachta a shárú, tá sé sin an-deacair a dhéanamh, agus is annamh a tharlaíonn sé.

Impleachtaí?

De réir na bpobalbhreitheanna, na trí rás fheidearálacha gob ar ghob, idir an dá Theach sa Chomhdháil agus an Uachtaránacht. Is toghchán ait é an toghchán Uachtaránachta, mar is féidir le hiarrthóir amháin an bua a fháil fiú má fhaigheann an t-iarrthóir eile tromlach na vótaí. Is féidir é sin a tharlú, mar úsáidtear próiseas roghnaithe darb ainm coláiste toghcháin. Próiseas casta atá i gceist nach bhfuil go hiomlán ionadaíoch, ar an drochuair. Níl spás agam an próiseas casta seo a phlé anseo, ach tá an próiseas seo luaite i mbunreacht na tíre, agus dá bhrí sin tá sé an-deacair é a athrú (rinneadh timpeall 700 iarracht é a athrú suas go dtí seo). Mar iarmhairt an phróisis sin, fiú uisce na gcos mo vóta Uachtaránachta anseo i gCalifornia agus beidh na daoine sna Stáit chinniúnacha ag roghnú an Uachtaráin don tír ar fad. Sin iad na Stáit i gceist: Arizona, Georgia, Michigan, Pennsylvania, Wisconsin, North Carolina agus Nevada. Ach caithfidh mé mo vóta ar son Kamala Harris, beag beann ar thionchar mo vóta ar an toradh.

Ach, agus is é seo mo phointe lárnach, tá mé in ann mo vóta a chaitheamh ar son Seanadóra sa Seanad agus ar son Ionadaí i dTeach na nIonadaithe. Agus déanfaidh mo vóta difríocht maidir leo siúd. Tá Adam Schiff (Daonlathach) ag seasamh in aghaidh Steve Garvey (Poblachtánach) sa toghchán Seanadóireachta i gCalifornia, agus de réir na bpobalbhreitheanna seans maith go mbeidh an bua ag Schiff. Cabhróidh mé leis sin ar aon nós agus caithfidh mé mo vóta ar a shon. Dála an scéil, is fuath le Trump Schiff (‘shifty Schiff’ a dtugann sé air) agus leis sin, tá mo dhóthain údair agam vótáil ar son Schiff!

Maidir le Teach na nIonadaithe, tá mé sa 49iú ceantar Comhdhála, ina bhfuil an tIonadaí in oifig faoi láthair, Mike Levin (Daonlathach), in iomaíocht le Matt Gunderson (Poblachtánach). Cé go bhfuil Mike Levin chun cinn sna pobalbhreitheanna, tá Matt Gunderson ag feabhsú a rátáil. Caithfidh mé mo vóta ar son Levin, agus gan dabht vóta tábhachtach é seo. Cén fáth? Bhuel, mbeadh na Daonlathaithe in ann formhór a bhaint amach i dTeach na nIonadaithe, bheidís in ann bac a chur ar reachtaíocht nach n-aontaíonn an Páirtí Daonlathach leis – is cuma an bhfuil Trump in oifig mar Uachtarán nó an bhfuil formhór sa Seanad ag na Poblachtánaigh. móide go mbeidh 60 Seanadóir Poblachtánaigh sa Seanad, agus mar sin, beidh na Daonlathaithe in ann bac a chur ar reachtaíocht sa Seanad freisin, más gá.

Conclúid

Cé nach bhfuil guth agam sa toghchán Uachtaránachta, tá guth agam maidir le Seanadóir sa Seanad agus le hIonadaí i dTeach na nIonadaithe, agus déanann sé difríocht mhór cén líon Daonlathaithe atá sa Seanad agus i dTeach na nIonadaithe. Mar sin, tá guth indíreach agam faoin méid cumhachta a bheadh at Trump, dá mbeadh an bua aige. Bainfidh mé lántairbhe as mo vóta mar sin, in iarracht an daonlathas a chaomhnú sa tír seo. Agus do dhaoine in Éirinn, déarfaidh mé é seo: dá dtoghfaí Trump mar Uachtarán Mheiriceá, ní hé sin le rá go mbeidh cumhacht neamhshrianta aige – ní bheidh! Cé gur rud frustrachas go minic dúinn i Meiriceá athruithe a bhrú ar aghaidh sa rialtas feidearálach, dá mbeadh Trump in oifig agus é ag iarraidh a bheith ina dheachtóir, ba rud maith é sin. Bheadh sé deacair, fiú do Trump, athruithe a chur i bhfeidhm, beag beann ar cén Páirtí atá i gcumhacht sa Seanad agus i dTeach na nIonadaithe! Ach bímis ag súil nach mbeidh an deis sin aige sa chéad áit, cé go mbeadh fadhbanna eile le réiteach ansin!

.

.

.

.

.

.

.

.

.

.

.

Tuairisc ó Mheiriceá -An Deighilt Mhór

Tuairisc ó Mheiriceá -An Deighilt Mhór

D’fhéach mé ar an díospóireacht leas-uachtaránachta idir J.D. Vance (Poblachtánach) agus Tim Walz (Daonlathach) ag deireadh mhí Mheán Fómhair 2024. Bhí codarsnacht iomlán idir an díospóireacht seo agus an dá dhíospóireacht uachtaránachta a tharla rompu, ceann amháin idir Trump agus Biden agus ceann eile idir Trump agus Harris. Mar is eol don saol mór, bhí drochlá ag Biden sa chéad díospóireacht uachtaránachta agus ní raibh cosaint ar bith aige in aghaidh an Trumpach, a d’inis bréag i ndiaidh bréige. Sa dara díospóireacht uachtaránachta, bhí an bua ag Harris gan dabht, ach bhí siad ar an ionsaí nóiméad amháin agus ansin ar a gcosaint an chéad nóiméad eile, agus níor chuala muintir na tíre mórán faoi na topaicí is tábhachtaí dóibh. Ba mhó a n-aird ar a íomhá phoiblí, agus ar a bheag a dhéanamh dá gcéile comhraic. Ach sa díospóireacht leas-uachtaránachta, phléigh na hiarrthóirí ceisteanna tábhachtacha ginmhilleadh, inimirce agus mhaigh ar láthair scoile san áireamh. Bhí meas ag Vance agus Walz ar a chéile, cé gur ionsaigh an bheirt acu an tiarrthóir uachtaránachta ar an taobh eile. Seo leanas na buaicphointí ag baint leis an díospóireacht, i mo thuairim.

Cúram Sláinte

Cuireadh ceist ar Vance ag iarraidh cén fáth nach raibh ach coincheap ag Trump maidir le plean nua cúram sláinte. An mbeadh Vance in ann a dhearbhú nach n-íocfadh Meiriceánaigh níos mó dá mbeadh aon riocht sláinte acu a bhí ann cheana. Go deimhin, bheadh clúdach árachais sláinte acu dá mbeadh aon riocht sláinte acu a bhí ann cheana!” a d’fhreagair Vance. Ach ní dúirt Trump amach riamh cad a dhéanfadh sé sa chás sin. Chomh maith leis sin, dhiúltaigh Vance sonraí phlean Trump a phlé, ag rá go mbeadh sé leadránach bille de 900 leathanach a phlé ar an stáitse díospóireachta. Dúirt sé freisin gur thacaigh Trump le plean Obama, an ‘Affordable Care Act (ACA). Dúirt Walz gur gheall Trump i 2016 plean Obama a aisghairm, agus gur bheag nár éirigh leis ach amháin gur sheas Seanadóir John McCain ina haghaidh.

Inimirce

Chuaigh Vance ar an ionsaí, agus chuir sé an locht ar leas-uachtarán Kamala Harris maidir leis na fadhbanna ag baint le hinimirce neamhdhleathach ag an teorainn idir Stáit Aontaithe Mheiriceá agus Meicsiceo. Thagair sé di mar ‘Border czar’. Ansin cháin Walz iar-uachtarán Trump, ag rá gur chuir sé cosc ar bhille dépháirteach a rachadh i ngleic leis na fadhbanna céanna, agus go ndearna sé é chun buntáiste a fháil ina fheachtas uachtaránachta.

Ginmhilleadh

Bhí Vance ag snámh in aghaidh an easa ar an ábhar seo agus thóg sé cur chuige cúramach anseo. Dúirt Vance go mbeadh sé oiriúnach dá mbeadh gach Stáit in ann a dlíthe féin a chur in áit maidir le ginmhilleadh. Dúirt Walz gur bhuncheart daonna atá i gceist, agus mar sin is dualgas feidearálach an ceart sin a chosaint do gach duine sa tír, beag beann ar leagan amach na tíre. D’admhaigh Vance gur gá don Pháirtí Poblachtánach jab níos fearr a dhéanamh maidir le cóir leighis torthúlachta agus maidir le tithíocht inacmhainne a sholáthar. Fear cliste is é Vance agus bhí sé ag iarraidh vótaí a mhealladh ó na daoine atá idir dhá chomhairle faoi láthair.

Foréigean le gunnaí

Bhí Vance agus Walz ar aon aigne go raibh cúrsaí go dona agus ag dul in olcas maidir le foréigean le gunnaí, go háirithe sna scoileanna. D’aontaigh siad gur gá dul i ngleic leis an bhfadhb. Ach níor aontaigh siad ar chur chuige chun an fhadhb a réiteach. D’admhaigh Vance go raibh go leor cúiseanna taobh thiar den fhadhbagus go háirithe fadhbanna meabhairshláinte agus mí-úsáid drugaí. Níor réitigh Walz leis sin. “Uaireanta is iad na gunnaí atá i gceist, na gunnaí amháin!” a dúirt sé. Agus Ní chiallaíonn fadhb mheabhairshláinte gur duine foréigneach thú.”

Eanáir 6

Bhí sé soiléir go raibh deighilt mhór idir Vance agus Walz maidir le cad a tharla ar Eanáir 6, 2021. Nuair a bhí siad i mbun díospóireachta faoin éirí amach agus faoi na héilimh bhréagacha inar mhaígh Trump gur bhuaigh sé an toghchán uachtaránachta, chuir Walz ceist dhíreach ar Vance. “Ar chaill sé (Trump) toghchán 2020?” “A Thadhg, táim dírithe ar an todhchaí”, a d’fhreagair Vance. “Neamhfhreagra cáinteach é sin!” arsa Walz. Níos déanaí, dúirt Walz: “Táimid anseo 4 bliana níos déanaí, sa chás céanna. Is gá go mbeidh an buaiteoir mar bhuaiteoir. Caithfidh sé seo stopadh. Tá sé ag réabadh as a chéile muid.”

Athrú meoin Vance

Cuireadh ceist ar Vance cén fáth a raibh athrú meoin aige faoi Trump. CháinTrump go géar sa bhliain 2020 ach tá sé go mór ar a shon anois. Chuir Vance an locht ar na meáin, ag rá gur chuir siad ar míthreoir é le bréagnuacht faoi Trump. Dúirt sé gur chuir Trump lena gealltanais do mhuintir na tíre freisin mar uachtarán.

Cearnóg Tiananmen

Sa bhliain 2009, dúirt Walz go raibh sé i Hong Kong nuair a bhí agóidí Chearnóg Tiananmen ar siúl. Ach bhí sé i Nebraska ag an am. Nuair a cuireadh ceist air faoi sin, bhí sé anonn is anall leis ar feadh a bhfad. Nuair a cuireadh an cheist air arís, d’admhaigh sé faoi dheireadh go ndearna sé botún.

Conclúid

Máistir na cainte síodúla is é J.D. Vance, gan dabht ar bith. Bhí na deiseanna ag J.D. Vance nach raibh ag Tim Walz. Mar a dúirt Walz: “D’fhás mé aníos i mbaile beag – Butte, Nebraska, daonra 400 – agus bhí 24 dalta i mo rang sa mheánscoil. Agus níor fhreastail ceann acu ar ‘Yale’.” Bhí Walz ag iarraidh a rá gur ghnáthdhuine é féin, difriúil le Vance. B’fhéidir gur saghas leithscéil a bhí i gceist freisin, mar bhí Vance níos fearr ar ardán na díospóireachta. Ach nach cuma? Is í an cheist is lárnaí ná cén t-iarrthóir uachtaránachta ba cheart a roghnú. Agus maidir leis an gceist sin, tá sé soiléir gur contúirt do Mheiriceá agus don domhan é Trump, agus go mbeadh sé go hiomlán mícheart é a thoghadh mar uachtarán arís.

Cé go bhfuil J.D. Vance in ann dallamullóg a chur ar dhaoine lena chaint mhín, ní bheathaíonn na briathra na bráithre. In ainneoin plámás Vance, níl bealach ar bith go mbeadh sé ceart an coirpeach ciontach, Donal Trump, a chuir in oifig arís. Bhí sé sin an-soiléir, nuair a dhiúltaigh Vance freagra a thabhairt don cheist a chur Walz air: “Tá Trump fós ag rá nár chaill sé an toghchán. Ar chaill sé toghchán 2020?”

.

.

.

.

.

.

.

.

.

.

gaGaeilge