Deis na Seamróige!
I gceann cúpla seachtain, seasfaidh an Taoiseach i Seomra an Oirthir sa Teach Bán. Bronnfar an babhla seamróige. Beidh na ceamaraí ag cliceáil agus ag splancáil. Cloisfear na focail bhliantúla céanna faoi chairdeas agus faoi cheangal stairiúil.
Ach taobh thiar den searmanas sin tá ceist níos tromchúisí i bhfolach.
Bailíodh breis is €20 billiún i gcáin chorparáide anuraidh in Éirinn, cuid mhór di ó líon beag comhlachtaí ilnáisiúnta a bhfuil ceanncheathrú acu sna Stáit Aontaithe. Mar sin, tá sé nádúrtha don Taoiseach Micheál Martin a bheith aireach i gcomhrá leis an Uachtarán Trump, mar ní fios cén freagra a bheadh ann dá dtiocfadh teannas chun cinn. Cad ba cheart don Taoiseach a dhéanamh — fanacht ina thost, nó a bheith macánta faoinár dtuairimí?
Chun dul i ngleic le saol idirnáisiúnta atá ag éirí níos éiginnte gach nóiméad, is fiú féachaint ar Cheanada agus ar a Príomh-Aire, Mark Carney.
Tá aithne ar Carney go hidirnáisiúnta mar iar-Ghobharnóir ar Bhanc Cheanada agus ar Bhanc Shasana. Thuill sé meas mar gheall ar a sheasmhacht le linn tréimhsí corraíl airgeadais. Is ar ghníomh seachas ar chaint a sheasann a chreidiúnacht.
Is as Maigh Eo do sheantuismitheoirí Carney. Tá saoránacht Éireannach aige agus labhraíonn sé go poiblí go minic faoin oidhreacht shaibhir sin.
Tá cosúlachtaí struchtúracha idir Ceanada agus Éire. Tá an dá thír fite fuaite go domhain go heacnamaíoch leis na Stáit Aontaithe. Braitheann an dá thír go mór ar thrádáil oscailte leo agus bíonn siad leochaileach nuair a athraíonn ton nó treo pholasaí Mheiriceá. Le déanaí, tá an riosca sin níos feiceálaí agus níos suntasaí.
Tá freagra Carney tomhaiste. Ag Davos níos luaithe i mbliana, leag sé amach cur chuige ar féidir “straitéis na gcumhachtaí meánmhéide” a thabhairt air. Níor ionsaigh sé na Stáit Aontaithe. Ina áit sin, mhaígh sé go neartaíonn tíortha níos lú iad féin trí chomhordú agus trí chomhoibriú le chéile.
Chonacthas an prionsabal sin le déanaí i gcás na Graonlainne. Nuair a léirigh Uachtarán Trump spéis athnuaite i sealbhú na Graonlainne, críoch leath-uathrialach de Ríocht na Danmhairge, d’fhreagair an Danmhairg agus rialtas na Graonlainne go soiléir: ní raibh an chríoch ar díol ná le plé. Léirigh ceannairí an Aontais Eorpaigh tacaíocht don Danmhairg agus dhearbhaigh comhpháirtithe NATO a ngealltanais slándála san Artach. Cuireadh ar ceal na bagairtí taraifí a bhain leis an díospóireacht agus níor leathnaigh an scéal ina ghéarchéim níos leithne.
Léirigh an eachtra sin láidreacht comhghuaillithe nuair a sheasann siad le chéile.
Leanfaidh Ceanada ar aghaidh ag trádáil agus ag comhoibriú leis na Stáit Aontaithe agus, ag an am céanna, leathnóidh sí a roghanna eacnamaíocha agus straitéiseacha. Sin bainistíocht riosca. Laghdaíonn éagsúlú an leochaileacht.
In Éirinn, braitheann cuid mhór den cháin chorparáide ar líon beag gnólachtaí atá bunaithe sna Stáit Aontaithe. Is cuid shuntasach dár n-iarmhéid trádála iad onnmhairí cógaisíochta agus teicneolaíochta chuig Meiriceá. Dá dtarlódh athrú tobann i bpolasaí Washington, bhuailfeadh sé geilleagar na hÉireann níos géire ná mar a bhuailfeadh sé go leor tíortha móra san AE a bhfuil bonn ioncaim níos ilghnéithí acu.
Is féidir le hÉirinn a caidreamh eacnamaíoch leis na Stáit Aontaithe a chothú agus a neartú agus, ag an am céanna, ceangail trádála agus infheistíochta a leathnú in áiteanna eile — go neamhspleách agus trí mheán an Aontais Eorpaigh. Laghdaíonn bonn trádála níos leithne an baol a bhaineann le hathrú polasaí in aon phríomhchathair amháin.
Tugann sé sin ar ais sinn chuig Lá Fhéile Pádraig.
Cuirtear moltaí chun tosaigh bliain i ndiaidh bliana ag éileamh go mbaghcatálfaí an chuairt ar an Teach Bán. Ach ní bheadh sé ciallmhar an chomhairle sin a ghlacadh. Tá rochtain shiombalach ag Éirinn ar Washington nach mbíonn ag tíortha eile den mhéid céanna. Is deis mhór í an rochtain sin.
I mo thuairim, ní ceist í an bhfreastalódh an Taoiseach ar Washington. Is í an cheist le plé ná cén úsáid a bhainfidh Micheál Martin as an deis sin ar Lá Fhéile Pádraig.
Is féidir leis an Taoiseach a thiomantas do chomhoibriú bunaithe ar rialacha idirnáisiúnta agus do thrádáil intuartha a chur in iúl go socair agus go soiléir. Is féidir leis a sheasamh a léiriú gan an chomhpháirtíocht a chur i mbaol. Tá sé sin comhsheasmhach le traidisiún taidhleoireachta na hÉireann agus ag teacht le go leor dá comhpháirtithe Eorpacha.
Tá béim Carney ar éagsúlú oiriúnach do shaol atá níos éiginnte ná mar a bhí. Cuireann sé cur chuige praiticiúil ar fáil — ní hamháin do Cheanada ach do thíortha eile cosúil le hÉirinn atá ag seoladh sa domhan nua seo gan léarscáil. Níl fágtha anois ag Micheál Martin ach an deis ar Lá Fhéile Pádraig a thapú.




